لینکهای قابل دسترسی

شنبه ۲۵ آذر ۱۳۹۶ ایران ۰۱:۲۸

مناسبات واشنگتن و ریاض در دوران ملک سلمان


در پی درگذشت ملک عبدالله، پادشاه عربستان سعودی ، ملک سلمان، برادر ۷۹ ساله اش جانشین وی شد. ملک عبدالله متحد نزدیک ایالات متحده بود و برخی او را رهبری اصلاحگر می دانستند. پیوند سیاسی ریاض و واشنگتن در زمان ملک عبدالله بسیار محکم بود و پادشاه عربستان در زمینه مبارزه با گروه های تروریستی با نیروهای ائتلاف به رهبری آمریکا همکاری می کرد.

باراک اوباما از رهبر فقید عربستان سعودی به عنوان رهبری یاد کرد که «عمیقاً اعتقاد داشت رابطه عربستان با ایالات متحده به عنوان نیرویی برای ثبات و امنیت منطقه اهمیت دارد.»

ملک سلمان پیش از این پست وزیر دفاع و نخست وزیر عربستان را بر عهده داشت و «دوستی میانه‌رو» برای آمریکا محسوب می شد. اما به نوشته نشریه «واشنگتن فری بیکن»، سوابق او نشان می دهد که در کمک به تأمین بودجه گروه های اسلامگرای افراطی و تروریستی در افغانستان سابقه داشته، و با روحانیون افراطی و یهودستیز هم مناسبات خوبی داشته است.

این نشریه به نقل از گزارش های متعدد در این مورد و اطلاعاتی که از دیوید واینبرگ، پژوهشگر ارشد بنیاد دفاع از دموکراسی ها دریافت کرده می نویسد ملک سلمان در دو دهه گذشته به سازمان های تروریستی از جمله سازمانی که حملاتی را در خاک آمریکا طرح ریزی کرده بود، کمک می کرده است.

رابرت بیر، مأمور سابق سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا - سیا - بروس رایدل، مأمور سابق دیگر سیا هم پادشاه جدید عربستان سعودی را متهم کرده اند که که در دهه ۱۹۸۰ میلادی میلیون ها دلار در اختیار گروه های اسلامگرای افراطی در افغانستان قرار داده است.

سوابق حمایت ملک سلمان بن عبدالعزیز از گروه های تروریستی به همین جا ختم نمی شود؛ اما باید دید آمریکا با آگاهی از پیشینه ملک سلمان چگونه با وی کنار می آید و آیا می تواند همچنان او را در ائتلاف علیه داعش و تروریسم بین المللی حفظ کند یا نه.

از سوی دیگر، روابط آمریکا با عربستان از جنبه دیگری حائز اهمیت است: مناسبات هر یک از این دو کشور با ایران. ایران به ویژه از زمان انقلاب سال ۱۳۵۷ رقیب عمده عربستان سعودی در منطقه بوده است.

عربستان با اکثریت سنی مذهب داعیه رهبری مسلمانان جهان را دارد، و با تشکیل جمهوری اسلامی با رهبری شیعه، ایران هم ادعای مشابهی داشت، که در نهایت به ادعای رهبری شیعیان جهان بسنده کرد.

عربستان همواره برنامه هسته ای ایران را تهدیدی علیه خود می داند، مسائل منطقه ای دیگری هم وجود دارد که به اختلافات میان ایران و عربستان دامن می زند. از جمله جنگ داخلی در سوریه، طغیان شیعیان در عربستان سعودی، بحرین، و یمن که به سرنگونی دولت به دست شورشیان حوثی منجر شد؛ و جنگ نیابتی تهران و ریاض در لبنان، که در صورت پیروزی حزب الله بر مخالفان سنی مورد حمایت دولت عربستان، هلال حمایت ایران از نیروهای مخالف در کشورهای همسایه عربستان، به دایره کامل تبدیل خواهد شد.

نگرانی ها و منافع مشترک آمریکا و عربستان در قبال ایران می تواند کلید ادامه پیوندهای میان واشنگتن با ریاض باشد.

XS
SM
MD
LG