لینکهای قابل دسترسی

شنبه ۲۹ مهر ۱۳۹۶ ایران ۲۱:۵۶

ادامه حکومت اسد، ترکیه را مستاصل و آسیب پذیر کرده است


یکی از اردوگاههای آوارگان سوری در ترکیه - از شروع ناآرامی ها در سوریه نزدیک به یک میلیون سوری در ترکیه اسکان یافته اند.

یک کارشناس مسائل سوریه می گوید دولت آنکارا در قبال سوریه بسیار سردرگم است. آنکارا بدون آینده نگری تعهدات بسیاری را به گردن گرفت و با مسأله انسانی و امنیت مرزی ساده انگارانه رو به رو شد. ترکیه درک درست و آمادگی لازم برای رویارویی با واقعیت را نداشت.

بشار اسد بی تردید برنده انتخابات ریاست جمهوری آینده خواهد بود. هر چند جامعه بین المللی انتخابات سوریه را پیشاپیش محکوم کرده، ماندن اسد در قدرت ترکیه را رویاروی واقعیتی تلخ قرار می دهد: تصور این که اسد به زودی سقوط می کند، محاسبه ای اشتباه و پرهزینه بود.

با تسلط گروه های مسلح وابسته به القاعده بر بخش هایی از سوریه در مرز ترکیه، و هجوم آوارگانی که به زودی شمار ثبت شدگان شان از شش میلیون فراتر می رود، جنگ سه ساله در سوریه فشارهای مالی و تهدید امنیتی فزاینده ای بر ترکیه تحمیل می کند. کمک های انساندوستانه به آوارگان سوری تا به حال نزدیک به سه میلیارد دلار برای ترکیه هزینه داشته است.

در غیاب یک رقیب جدی برای بشار اسد، پیروزی او در انتخابات خرداد ماه قطعی است – هر چند مخالفان آقای اسد در کشورهای منطقه و غرب، و اوپوزیسیون سوریه این انتخابات را تقلید مسخره آمیزی از دموکراسی خوانده اند. از سوی دیگر، بر سر کار ماندن اسد به معنی ادامه تنش هاست.

عثمان بهادر، کارشناس مسائل سوریه در اتاق فکری ترکیه می گوید دولت آنکارا در قبال سوریه بسیار سردرگم است. ما بدون آینده نگری تعهدات بسیاری را به گردن گرفتیم و در مورد مسأله انسانی و امنیت مرزی با ساده انگاری رو به رو شدیم. ترکیه آماده رویارویی با واقعیت نبود.

رجب طیب اردوغان نخست وزیر در ابتدا دچار این توهم بود که به اعتبار موقعیتی که در خاورمیانه دارد و روابطش با بشار اسد می تواند رهبر سوریه را از دامن زدن به بحران بازدارد. در اوایل قیام مردم سوریه، به اسد یارآور شد که از بهار عرب در کشورهای منطقه درس بگیرد. اما دو سال بعد به این نتیجه رسید که از جامعه بین المللی بخواهد با مداخله نظامی به حکومت اسد پایان دهند.

در یک کلام، خط مشی ترکیه در قبال بحران سوریه میزان اندک نفوذ اردوغان در خاورمیانه را نشان داد.

در فروردین ماه وقتی سوریه اعلام کرد که انتخابات ریاست جمهوری برگزار می کند، وزیر خارجه ترکیه گفت دمشق با به راه انداختن انتخابات و رأی گیری دنیا را به تمسخر گرفته است. مقامات سوریه نمی گویند در کشوری که شش میلیون نفر از مردمش آواره شده اند و بخش هایی از قلمرو حکومت از کنترل دولت خارج است چطور می خواهند رأی گیری کنند.

در همین حال، منتقدان آقای اردوغان می گویند حمایت وی از شورشیان سوریه موجب شده که سیل سلاح ها وجنگجویان خارجی – مثل اعضای القاعده، گروه النصره و ارتش آزاد عراق و شام از مسیر ترکیه به سوریه سرازیر شود. البته آنکارا چنین اتهاماتی را رد می کند.

نظرسنجی ها در طول سه سالی که جنگ در سوریه ادامه داشته نشان می دهد بیشتر مردم ترکیه نمی خواهند دولت بیش از این در بحران سوریه درگیر شود.

هرچند دنیا از کمک های انساندوستانه ترکیه به آوارگان سوریه قدردانی کرده، تنش های ناشی از حضور جمع کثیری از آوارگان کم کم آثار خود را در جامعه ترکیه نشان می دهد.

ساکنان مناطق مرزی گلایه از این دارند که سه چهارم آوارگان سوری در بیرون از اردوگاههایی که برای آنها درنظر گرفته شده سکونت دارند – و در جستجوی کار و مسکن با مردم محلی رقابت می کنند. قیمت مواد اولیه خوراکی سه برابر، اجاره بها پنج برابر شده و قیمت زمین در استانبول سر به فلک می زند.

طبق برآورد سازمان ملل، نزدیک به ۷۵۰،۰۰۰ آواره سوری در ترکیه اسکان یافته اند – دولت ترکیه این رقم را نزدیک به یک میلیون برآورد می کند. بیشتر آوارگان سوری خارج از اردوگاهها زندگی می کنند، و همین، کار ثبت نام و کمک رسانی به آنها را بسیار دشوار می کند.

وزیر خارجه ترکیه در مصاحبه ای با خبرگزاری رویترز گفت با توجه به ماهیت «تمامیت خواه» حکومت بشار اسد و هجوم ستیزه جویان اسلامگرا از سراسر جهان به ترکیه، ادامه وضعیت جنگی در سوریه همه کشورها را با خطر رو به رو می کند.»

ترکیه همچنان که تلاش می کند تا رهبری خود را در هماهنگ سازی واکنش به جنگ سوریه به کرسی بنشاند، بیشتر بار بحران سوریه را به دوش می کشد.
XS
SM
MD
LG