FILE - In this March 15, 2015 file photo, young Shiite volunteer militia members prepare to attack Islamic State fighters in…
نوجوانان عراقی در گروه‌های شبه نظامی تشکیل شده توسط نیروی قدس سپاه پاسداران

در حالیکه دخالت‌های نظامی جمهوری اسلامی انتقاد کشورهای منطقه را در پی داشته است، مشاور نظامی آیت الله خامنه‌ای جزئیات جدیدی را از نقش قاسم سلیمانی فرمانده پیشین سپاه قدس در اقدامات بی‌ثبات کننده جمهوری اسلامی در منطقه فاش کرد. 

به گزارش رسانه‌های داخلی ایران، رحیم صفوی، فرمانده پیشین سپاه پاسداران و مشاور عالی رهبر جمهوری اسلامی روز دوشنبه ۲۲ دی در یک سخنرانی اعلام کرد که قاسم سلیمانی، فرمانده سابق نیروی قدس سپاه پاسداران،‌ در اوج درگیری‌های داخلی در عراق و سوریه، ۲۲ تیپ مردمی در عراق و ۶۰ هزار نیروی مردمی در سوریه(بیش از ۶۰ تیپ) راه اندازی کرد. او تعدادی از نیروهای این تیپ‌ها را شهروندان کشورهای دیگر عنوان کرد. مقام‌های جمهوری اسلامی به گروه‌های شبه نظامی مورد حمایت خود را نیروهای مردمی می‌نامند.

ایالات متحده دیماه سال گذشته در یک حمله در نزدیکی فرودگاه بغداد قاسم سلیمانی و یکی از مقامات ارشد حشد الشعبی را کشت. پرزیدنت ترامپ در کارزار انتخاباتی خود چندین بار به این موضوع اشاره کرد و گفت که آمریکا قاسم سلیمانی تروریست شماره یک جهان را از بین برده است. 

از جمله نیروهای نظامی سازماندهی شده توسط قاسم سلیمانی که در عملیات نظامی در سوریه به سود بشار اسد وارد جنگ شدند، لشگر فاطمیون و تیپ زینبیون است که از شیعیان افغانستان و پاکستان تشکیل شده است. آمریکا و کشورهای منطقه ایران را متهم می کنند که پناهجویان افغان را به اجبار و با وعده اقامت به جنگ سوریه فرستاده است.

گروه مردمی یا شبکه تروریستی

از سوی دیگر، گروه‌های شبه نظامی ایجاد شده توسط جمهوری اسلامی متهم به فعالیت‌های تروریستی و نقض شدید حقوق بشر هستند.

چند پیش بنیاد دفاع از دموکراسی ها در واشنگتن طی پژوهشی اعلام کرد که بسیاری از گروه‌های شبه نظامی مورد حمایت ایران در عراق و سوریه را می‌توان به عنوان گروههای تروریستی دسته بندی کرد.

'این بنیاد به عنوان نمونه به گروه‌های شبه نظامی عصائب اهل الحق، سازمان بدر، کتائب حزب الله و کتائب امام علی در عراق اشاره کرد و نوشت که این گروهها متهم به سرکوب مخالفان سنی در عراق و قتل دهها تن از آنها نقش داشته‌اند.

این پژوهش همچنین اضافه کرده است که نیروی قدس سپاه پاسداران حتی از نوجوانان ۱۳-۱۴ ساله افغانستانی را تحت لشکر فاطمیون برای جنگ به سوریه فرستاد. علاوه بر این، شبه نظامیان حرکت حزب‌الله النجباء نیز متهم به قتل عام دست کم ۶۰ نفر در پی عملیات در حلب سوریه هستند.

دیگر گروه‌های مورد حمایت سپاه پاسداران که در این پژوهش به آن اشاره شد، تیپ زینبیون، تشکیل شده از نیروهای شیعه پاکستانی، لواء الباقر، لواء السیده رقیه و قوات الامام الرضا هستند که هر سه گروه آخر با کمک و آموزش نیروی حزب الله لبنان تشکیل شدند.

حزب الله لبنان از شبه نظامیان مورد حمایت ایران است که از سوی آمریکا و بسیاری از کشورها در فهرست گروه‌های تروریستی قرار گرفته است. گروه‌های شبه نظامی شیعه مورد حمایت ایران در عراق بارها از سوی ایالات متحده متهم به ایجاد بی‌ثباتی و ناامنی شده‌اند.

وزارت خارجه آمریکا بارها حملات پراکنده به پایگاه‌های نظامی آمریکا در عراق و شلیک راکت به منطقه سبز بغداد را به این گروهها منتسب کرده است.

در مورد ابعاد اقدامات تروریستی و فراقانونی شبه نظامیان وابسته به ایران نیز سال گذشته مایکل نایتز، کارشناس امور نظامی عراق در «انستیتو واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک»، به بخش فارسی صدای آمریکا گفت که دولت عراق نمی‌تواند به این زودی کتائب حزب الله را مهار کند و اعضای این گروه می توانند حتی در صورت شلیک به نیروهای پلیس در بغداد و کشتن آنها، از تسلیم شدن به قانون خودداری کنند. تشکیل دهها تیپ شبه نظامی در کشورهای عراق و سوریه توسط قاسم سلیمانی طی سال های اخیر و صرف میلیاردها دلار در این کشورها، به ویژه برای حمایت از دولت بشار در حالی بوده است که بحران شدید اقتصادی در ایران زندگی میلیونها ایرانی را با دشواری روبرو کرده است.

در اوج بحران اقتصادی در ایران،‌ معاون اول رئیس جمهوری ایران در گفت و گوی تلفنی با نخست وزیر سوریه به او گفته بود که جمهوری اسلامی از هیچ اقدامی برای کاهش فشار بر مردم سوریه دریغ نخواهد کرد. آمریکا می‌گوید جمهوری اسلامی ثروت کشور خود را به جای مردم، صرف حمایت از گروه های تروریستی و بی ثبات سازی در خاورمیانه می‌کند.

ایالات متحده همچنین بارها فساد مالی نهادینه و غارت دارایی‌های خدادادی ایران توسط وابستگان رژیم حاکم بر این کشور را محکوم کرده و آنها را از جمله عوامل اصلی مشکلات اقتصادی و مالی ایران دانسته است. از جمله چندی پیش مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا، در چند توئیت درباره مقام‌های جمهوری اسلامی گفته بود که آنها به جای کمک به مردم درگیر فساد شده‌اند