منابع خبری دانشگاهی روز یکشنبه ۱۲ مهر از افزایش فشار جمهوری اسلامی بر دانشگاهیان با تداوم صدور احکام تعلیق و اخراج و همچنین بازگرداندن «حجاب‌بان‌ها» به چند دانشگاه خبر دادند و اعلام کردند برخی دانشجویان در واکنش به این اقدامات حکومت دست به تحصن زدند.
خبرنامه امیرکبیر گزارش داد کمیته‌های انضباطی دانشگاه فردوسی مشهد ۱۰ تن از دانشجویان این دانشگاه را به بهانه حضور در اعتراضات سراسری سال ۱۴۰۴ با توبیخ کتبی، محرومیت از تحصیل، و اخراج از دانشگاه روبرو کرده‌اند.
بر اساس این گزارش، هشت تن از این دانشجویان مجموعا به ۱۶ و نیم سال محرومیت از تحصیل محکوم شده‌اند، یک دانشجو حکم اخراج از دانشگاه دریافت کرده است، و یک دانشجوی دیگر نیز با توبیخ کتبی و درج در پرونده انضباطی مواجه شده است.
خبرنامه امیرکبیر در گزارشی دیگر از دانشگاه‌های شیراز و تهران خبر داد جمهوری اسلامی برخورد با دانشجویان به دلیل پوشش در این دو دانشگاه را تشدید و در مواردی از ورود دانشجویان دختر به دانشگاه به بهانه نوع پوشش آنها جلوگیری کرده است.
بنابر این گزارش، در دانشگاه شیراز «مأمورانی متفاوت از نیروهای معمول حراست» در ورودی‌ها مستقر شده‌اند، و با دخالت در نحوه پوشش دانشجویان آنان را مورد توهین قرار داده و به احضار به کمیته انضباطی تهدید می‌کنند.
دانشجویان می‌گویند در سال تحصیلی گذشته چنین برخوردهایی عمدتاً به تذکرهای گاه‌وبی‌گاه مأموران حراست محدود بود، اما اکنون با حضور این نیروها شدت و لحن برخوردها افزایش یافته است.
در دانشگاه تهران نیز طی هفته اخیر و پس از آغاز ترم جدید مأموران حراست به بهانه کوتاهی یا بدن‌نما بودن لباس مانع ورود شماری از دانشجویان دختر شده‌اند؛ برخوردهایی که حتی دانشجویان دارای شال و پوشش سر را نیز شامل شده است.
همچنین گزارش‌های دانشجویان حاکی از حضور «گشت موتوری حجاب‌بان» در محوطه پردیس مرکزی دانشگاه تهران است. به گفته دانشجویان، این افراد با موتورسیکلت در محوطه دانشگاه تردد کرده و دانشجویان دختر را به بهانه «بدحجابی» مورد تعرض کلامی قرار داده و به برخوردهای انضباطی تهدید کرده‌اند.
خبرگزاری دانشجو نیز اعلام کرد احکام علیرضا جعفری‌آثار، سیدمحمد سیدعبودی، و حسین محمدی، سه دانشجوی دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی، مبنی بر دو ترم منع موقت از تحصیل، توسط شورای مرکزی وزارت علوم عینا تأیید و به آنان ابلاغ شده است.
بر اساس گزارش «دانشجویان متحد»، این سه دانشجو صرفاً به دلیل «ادامه فعالیت‌های صنفی و دانشجویی» و پیگیری مطالبات حقوق دانشجویان در دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی محکوم شده‌اند. تشکل‌های دانشجویی این پرونده‌سازی را بدون مستندات قانونی و ابزاری برای ایجاد رعب و حذف سیستماتیک فعالان دانشجویی ارزیابی کرده‌اند.
همزمان «خبرنامه خواجه نصیر» گزارش داد گروهی از دانشجویان این دانشگاه در اعتراض به احکام صادرشده توسط کمیته‌های انضباطی، در ساختمان دانشکده ریاضی پردیس رضایی‌نژاد تحصن کردند.
بر اساس گزارش خبرنامه خواجه نصیر، دانشجویان معترض با حضور در فضای دانشگاه، خواستار بازنگری در تصمیم کمیته‌های انضباطی و توقف اجرای احکامی شده‌اند که «می‌تواند مسیر آموزشی دانشجویان را با وقفه یا محرومیت جدی مواجه کند.»
نهاد حقوقی دادبان می‌گوید صدور احکام انضباطی سنگین علیه دانشجویان طی سال‌های اخیر به یکی از ابزارهای فشار در محیط‌های دانشگاهی تبدیل شده و در مواردی با فعالیت‌های اعتراضی یا مطالبه‌گری دانشجویان ارتباط داشته است.
دادبان تاکید می‌کند طبق تصریح قانون اساسی جمهوری اسلامی، حق تحصیل از حقوق بنیادین افراد است، و محروم کردن شهروندان از این حق در واکنش به مشارکت مسالمت‌آمیز در اعتراضات و بدون رعایت تناسب و دادرسی منصفانه انضباطی، با حق اساسی تحصیل در تعارض قرار دارد.
وزارت امور خارجه آمریکا در گزارش‌های حقوق بشری خود درباره ایران سرکوب فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی در دانشگاه‌ها، بازداشت فعالان دانشجویی، اعمال فشار بر معلمان و استادان، و تعقیب افراد به دلیل انتقاد از حکومت را محکوم کرده و آنها را از مصادیق اعمال محدودیت‌های شدید جمهوری اسلامی بر آزادی بیان و تشکل‌یابی دانسته است.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، هنگام اعلام یکی از اقدامات ایالات متحده بر ضد جمهوری اسلامی در دی ۱۴۰۴ گفت ایالات متحده در کنار مردم ایران برای مطالبه آزادی و عدالت ایستاده است، و از ابزارهای خود برای هدف قرار دادن عاملان سرکوب حقوق بشر استفاده خواهد کرد.