اعتراف هادی عامری، از فرماندهان حشدالشعبی و رئیس سازمان شبهنظامی «بدر»، به دست داشتن نیروهای حشدالشعبی در کشتار تظاهرکنندگان عراقی در سال ۱۳۹۸، موجی از خشم و انتقاد در میان مردم عراق برانگیخت.
به گزارش رسانههای منطقه در روز شنبه ۱۴ شهریور، هادی عامری از اعضای «چارچوب هماهنگی شیعیان» و شخصیت عراقی نزدیک به جمهوری اسلامی که اخیرا از عباس عراقچی وزیر خارجه رژیم ایران و محمدباقر قالیباف رئیس مجلس شورای اسلامی در عراق استقبال کرد، در اظهاراتی که تلاش میکرد از سلاح شبهنظامیان عراقی دفاع کند، اعتراف کرد که این نیروها همانهایی هستند که خاموش کردن آن چه او «فتنه اکتبر» در سال ۱۳۹۸ خواند، به عهده داشتند.
در سال ۱۳۹۸ موج گستردهای از اعتراضات خیابانی و به ویژه در شهرهای جنوبی عراق با شعار «وطن میخواهیم» شعلهور شد که به «انقلاب اکتبر» معروف شد. این اعتراضات که از اول ماه اکتبر (۹ مهر ۱۳۹۸) آغاز شد و تا هفتهها ادامه داشت، خواهان مبارزه با «طبقه نوکیسه فاسد سیاسی» در عراق و سقوط دولت عادل عبدالمهدی، نخستوزیر وقت، شده بود.
نیروهای امنیتی که اکنون با اعتراف هادی عامری شامل نیروهای حشدالشعبی و شبهنظامیان مسلح وابسته به جمهوری اسلامی میشدند، با قطع اینترنت و ایجاد جوی از خفقان، قتل و آدمربایی به سرکوب معترضین پرداختند که در اثر آن، ۷۴۰ تن کشته و ۱۷ هزار زخمی به دنبال داشت. در این میان، برخی از زخمیها برای همیشه معلولیت جسمی پیدا کردند.
در سال ۱۳۹۸ و بعد از سرکوب خونین تظاهرات جوانان عراقی، هیئتهای تحقیقی که برای شناخت عوامل کشتار تشکیل شده بودند، هرگز جرأت نکردند نامی از حشدالشعبی و شبهنظامیان مسلح وابسته به جمهوری اسلامی بیاورند، و در گزارشهای خود از عوامل کشتار با عبارت «طرف سوم» یاد میکردند.
اکنون با اعتراف هادی عامری که همانند سران جمهوری اسلامی، اعتراضات مردمی را «فتنه» مینامد، برای همه عراقیها مشخص شد که «طرف سوم» همانا حشدالشعبی و نیابتیهای جمهوری اسلامی میباشند.
هادی عامری در حال حاضر یکی از ارکان چارچوب هماهنگی شیعیان و عضو کمیته سهجانبهای است که به همراه نوری المالکی و محمد شیاع السودانی، نخست وزیران سابق، با هدف میانجیگری بین دولت عراق از یک سو و گروههای مسلحی که از تحویل سلاحهای خود امتناع میکنند از سوی دیگر، تشکیل شده است.
او مانند سران جمهوری اسلامی از ادبیات «مقاومت» در سخنان خود استفاده میکند. به همین منظور درباره سرکوب اعتراضات «انقلاب اکتبر» و کشتار مردم عراق در سال ۱۳۹۸ میگوید: «این مقاومت بود که شجاعانه در برابر فتنه اکتبر ایستاد و دولت و نظام سیاسی را حفظ کرد.»
هادی عامری به تقلید از سران جمهوری اسلامی که برای نیروهای سپاه و بسیج، نقش حفظ و دفاع از «نظام مقدس» تعریف کردهاند، تلاش دارد، همین نقش را برای حشدالشعبی و شبهنظامیان مسلح، در جهت حفظ و دفاع از «گروه حاکمه جدید عراق» که دستش مانند رهبران جمهوری اسلامی به خون و مال مردم آلوده است، تعریف کند.
خطای کلامی
برخی از نزدیکان سازمان شبهنظامی «بدر» در شبکههای اجتماعی، تلاش کردند اظهارات هادی عامری را «خطای کلامی» جلوه دهند که بد تعبیر شده است. این در حالی است که خود عامری تاکنون توضیحی درباره اظهارات خود بیان نکرده است. یکی از اعضای چارچوب هماهنگی شیعیان که هادی عامری از اعضای آن به حساب میآید، به روزنامه الشرق الاوسط گفته است: «هادی عامری سکوت اختیار کرده است، زیرا هرگونه سخن گفتن در موقعیت فعلی، به ضعیف شدن موقعیت وی و حشدالشعبی منجر میشود، و حملات علیه آنها را تشدید خواهد کرد.»
محمود حیانی عضو سازمان شبهنظامی «بدر» که هادی عامری رئیس آن است، در گفتگو با یکی از رسانههای عراقی، تلاش کرده است سخنان عامری را تعدیل کند و بر بخشی از آن تأکید کرده، بخش دیگر را حذف کند.
در این زمینه حیانی میگوید: «او قصد نداشت شبهنظامیان را به کشتن تظاهرکنندگان متهم کند، بلکه هدف او بیان چگونگی محافظت از نظام سیاسی و دولت در برابر فتنه و انحراف در انقلاب اکتبر بود.»
پیگرد قانونی شبهنظامیان
دهها خانواده قربانیان اعتراضات سال ۱۳۹۸ عراق، جمعآوری اسنادی را آغاز کردهاند که مرگ یا جراحت فرزندانشان را در جریان درگیریها با نیروهای امنیتی در «انقلاب اکتبر» اثبات میکند. این اسناد پس از اظهارات رهبر سازمان بدر، به عنوان بخشی از دادخواستهای رسمی به دادگاههای عراق ارائه خواهد شد.
هرچند خانوادههای قربانیان که وکلایی را برای دفاع از خود در دعاوی علیه هادی عامری و شبهنظامیان وابسته به جمهوری اسلامی استخدام کردهاند، بدون شک میدانند که دادگاهها ممکن است به دلیل سیاسی بودن اظهارات او و نفوذ این گروههای مسلح، مستقیماً آنها محکوم نشوند، اما هدفی که آنها به دنبال دستیابی به آن هستند، کشف حقیقت و بازگرداندن اعتبار فرزندان خود، چه کشتهشدگان و چه زخمیها، در برابر اتهاماتی است که مقامات وقت علیه آنها تحت عنوان «مزدور خارجی» یا «عامل سفارت اجنبی»مطرح کردند، میباشد.
بعید است که خود عامری یا گروههای مسلحی که در کشتار مردم در سال ۱۳۹۸ دست داشتند، اجازه دهند که حقیقت در چنین اموری کشف شود. اما اعتراف هادی عامری و طوفانی که در شبکههای اجتماعی بر علیه وی و نیابتیهای جمهوری اسلامی به پا خواسته، کار آنها را در پوشاندن حقایق و ادامه دروغهای گذشته مشکل میکند.
به ویژه که اکنون شورای عالی قضایی عراق برنامه مبارزه با فساد را در پیش گرفته، و در این راستا تعداد زیادی از مقامات دستگیر شدند و دولت فعلی نیز بر برنامه مبارزه با فساد و مهمتر از آن، خلع سلاح گروههای مسلح اصرار دارد.
اعتراف هادی عامری به کشتار مردم عراق توسط شبهنظامیان، افکار عمومی عراق را به شدت بر علیه آنها برمیانگیزد، و کار آنها در دفاع از سلاح نامشروع و «خونین» را مشکل میکند.
* نظرات و دیدگاههای مطرح شده در این مقاله الزاما بازتابدهنده موضع صدای آمریکا نیست.