مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز شنبه ۹ آبان، در نشست خبری پایان اجلاس وزیران خارجه گروه ۲۰ در آتلانتا، با اشاره به اقدام جمهوری اسلامی در هدف قرار دادن عمدی کشتیهای تجاری و تهدید امنیت آبراههای بینالمللی، گفت نیروهای آمریکایی تقریباً هر شب برای حفاظت از کشتیرانی در برابر حملات پهپادی و موشکی وارد عمل میشوند.
روبیو همچنین در پاسخ به پرسشهایی درباره مذاکرات با جمهوری اسلامی و احتمال حملات نظامی تازه تأکید کرد که پرزیدنت ترامپ هنوز تصمیمی در این زمینه نگرفته و حلوفصل دیپلماتیک بحران را ترجیح میدهد؛ با این حال، ایالات متحده برای دستیابی به اهداف نظامی احتمالی خود از توانایی کافی برخوردار است.
روبیو: حمله به کشتیهای تجاری به ابزاری برای سیاست خارجی جمهوری اسلامی تبدیل شده است
وزیر امور خارجه آمریکا در بخشی از این نشست خبری با اشاره به تهدیدهای جمهوری اسلامی علیه کشتیرانی گفت: «ما اکنون در دنیایی زندگی میکنیم که رژیم ایران بهطور فعال و آشکار کشتیهای تجاری را هدف حمله قرار میدهد.»
او تأکید کرد که منظورش شناورهای نظامی یا زیردریاییها نیست، بلکه کشتیهای تجاری حامل محمولههایی مانند نفت و گاز طبیعی است که حکومت ایران آنها را تهدید به غرق شدن میکند.
روبیو گفت جمهوری اسلامی آشکارا از حمله به کشتیهای تجاری بهعنوان ابزاری برای پیشبرد سیاستهای خود استفاده میکند.
او با تمجید از عملکرد ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، در حفاظت از کشتیرانی افزود که میزان سوخت عبوری از منطقه اکنون با میزان پیش از آغاز درگیریها قابل مقایسه است.
وزیر امور خارجه آمریکا در عین حال تأکید کرد: «تقریباً هر شب ناچار بودهایم از این کشتیها در برابر پهپادها و موشکها دفاع کنیم.»
او گفت حملات به کشتیرانی تنها به تنگه هرمز محدود نمیشود و اکنون در بابالمندب نیز چنین تهدیدهایی مشاهده میشود.
روبیو همچنین به فشارها و اقدامات تهدیدآمیز علیه کشتیرانی در دریای جنوبی چین و تنگه تایوان اشاره کرد و گفت حتی اقداماتی که به درگیری نظامی مستقیم منجر نمیشوند، میتوانند امنیت اقتصادی کشورها را به خطر بیندازند.
به گفته او، یکی از شدیدترین پیامدهای تهدید مسیرهای دریایی، ایجاد مشکلات در امنیت غذایی جهان است.
مذاکرات با جمهوری اسلامی؛ روبیو: گفتوگوها هرگز متوقف نشدهاند
در بخش دیگری از نشست خبری، خبرنگاری از مارکو روبیو پرسید که آمریکا چه پیامی درباره تلاشهای دیپلماتیک با جمهوری اسلامی به کشورهای گروه ۲۰ داده و چه مدت به مذاکرات با میانجیگری قطر فرصت خواهد داد تا پیش از احتمال ازسرگیری عملیات نظامی به نتیجه برسد.
آقای روبیو در پاسخ گفت زمانبندی مشخصی برای مذاکرات اعلام نمیکند و تصمیمگیری در این زمینه بر عهده پرزیدنت ترامپ است.
او تأکید کرد که تماسهای دیپلماتیک با جمهوری اسلامی، گاه بهصورت مستقیم و اغلب از طریق میانجیها، ادامه داشته و گفت: «مذاکرات در واقع هرگز متوقف نشده است.»
وزیر امور خارجه آمریکا افزود که ترجیح پرزیدنت ترامپ در مواجهه با بحرانهای بینالمللی، حلوفصل مسالمتآمیز و دیپلماتیک آنها است، هرچند برخی مسائل ممکن است از این طریق قابل حل نباشند.
روبیو گفت آمریکا برای دستیابی به یک راهحل دیپلماتیک آمادگی دارد، اما چنین توافقی نباید امنیت ملی ایالات متحده را به خطر بیندازد و باید نگرانیهای اساسی این کشور را برطرف کند.
او بار دیگر تأکید کرد که جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای از اهداف اصلی سیاست آمریکا به شمار میرود.
روبیو همچنین حکومت ایران را عامل اصلی بیثباتی در بخشهای مختلف خاورمیانه دانست و با اشاره به حمایت جمهوری اسلامی از حزبالله لبنان، حوثیهای یمن و شبهنظامیان عراقی گفت فعالیت این گروهها امنیت و ثبات کشورهای منطقه را تهدید میکند.
او با اشاره به سرکوب مردم ایران از سوی جمهوری اسلامی هشدار داد که دستیابی چنین حکومتی به تسلیحات کشتارجمعی، خطرات جدی برای دیگر کشورها خواهد داشت.
پرزیدنت ترامپ هنوز درباره حملات نظامی تازه تصمیم نگرفته است
در ادامه، خبرنگار تلویزیون العربی از روبیو پرسید چرا دولت آمریکا اطمینان دارد حملات احتمالی تازه علیه جمهوری اسلامی کوتاهمدت خواهد بود و واکنش تلافیجویانه حکومت ایران را به دنبال نخواهد داشت.
روبیو از اظهارنظر درباره جزئیات اقدامات نظامی احتمالی خودداری کرد و گفت هیچ تصمیمی برای اعلام در این زمینه وجود ندارد.
او تأکید کرد: «رئیس جمهوری هنوز تصمیمی نگرفته است. من امروز هیچ خبری برای اعلام در این زمینه ندارم و ما نیز این موضوع را ساده نمیگیریم.»
روبیو گفت پرزیدنت ترامپ ترجیح میدهد بحران از طریق دیپلماسی حل شود و افزود اگر رئیس جمهوری آمریکا خواهان اقدام نظامی بود، میتوانست هفتهها یا ماهها پیش چنین تصمیمی بگیرد.
او در عین حال تأکید کرد که ایالات متحده توانایی دستیابی به اهداف نظامی خود را دارد و در صورت لزوم، از امکانات لازم برای موفقیت برخوردار است.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که نگرانیها درباره احتمال گسترش درگیریهای نظامی و تأثیر آن بر امنیت انرژی و کشتیرانی منطقه ادامه دارد.
هشدار درباره حمله به زیرساختهای انرژی کشورهای همسایه
یکی دیگر از محورهای نشست خبری روبیو، امنیت کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس در صورت حملات نظامی تازه آمریکا علیه جمهوری اسلامی بود.
خبرنگار روزنامه نشنال پرسید آمریکا چه تضمینهای امنیتی مشخصی به کشورهایی مانند عربستان سعودی و امارات متحده عربی خواهد داد که ممکن است هدف حملات تلافیجویانه جمهوری اسلامی قرار بگیرند.
روبیو در پاسخ گفت ایالات متحده هماکنون نیز در حال حفاظت از منافع و امنیت این کشورها است.
او با اشاره به حضور سنتکام در منطقه گفت نیروهای آمریکایی تقریباً هر روز یا یک روز در میان، پهپادها یا موشکهایی را که کشتیهای تجاری و حامل محمولههای انرژی را هدف قرار میدهند، رهگیری میکنند.
وزیر امور خارجه آمریکا همچنین به تواناییهای پدافند هوایی ایالات متحده و استفاده کشورهای منطقه از تجهیزات نظامی آمریکایی اشاره کرد.
روبیو سپس با انتقاد از تهدیدهای جمهوری اسلامی گفت حکومت ایران عملاً به کشورهای دیگر اعلام میکند که اگر به خواستههایش نرسد، نهتنها کشتیها را هدف حمله قرار میدهد، بلکه زیرساختهای انرژی همسایگان خود را نیز نابود خواهد کرد.
او چنین تهدیدهایی را رفتاری غیرعادی و غیرقابلقبول توصیف کرد و هشدار داد که دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای یا دیگر تسلیحات کشتارجمعی میتواند ابعاد این تهدیدها را بسیار گستردهتر کند.
روبیو همچنین با اشاره به حملات حوثیها، فعالیت شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی در عراق و اقدامات حزبالله لبنان گفت این گروهها بدون حمایت حکومت ایران از توانمندیهای نظامی کنونی خود برخوردار نبودند.
آمریکا بر تعهدات دفاعی خود در قبال عربستان تأکید کرد
در بخش پایانی نشست خبری، خبرنگاری درباره سیاست آمریکا در قبال حملات حوثیها و احتمال پیوستن نیروهای آمریکایی به عملیات نظامی عربستان سعودی علیه این گروه سؤال کرد.
روبیو از تعیین هرگونه خط قرمز مشخص برای اقدام نظامی خودداری کرد و گفت تصمیمگیری درباره چنین عملیاتی در اختیار پرزیدنت ترامپ، بهعنوان فرمانده کل نیروهای مسلح آمریکا، است.
او در عین حال تأکید کرد که ایالات متحده با عربستان سعودی توافقها و تفاهمهای دفاعی دارد و همچنان به تعهدات خود، بهویژه در زمینه دفاع از این کشور، پایبند خواهد ماند.
وزیر امور خارجه آمریکا گفت تماسهای مستمری میان مقامهای دو کشور، از جمله در سطح پرزیدنت ترامپ و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، برقرار است.
روبیو بار دیگر جمهوری اسلامی را مسئول تقویت توانمندیهای نظامی حوثیها دانست و گفت این گروه بدون حمایت مستقیم حکومت ایران نمیتوانست به ظرفیت کنونی خود برای تهدید امنیت منطقه دست یابد.
سه پرسش خبرنگاران صدای آمریکا از مارکو روبیو
در جریان این نشست خبری، سه خبرنگار صدای آمریکا نیز پرسشهایی درباره سیاست خارجی دولت پرزیدنت ترامپ مطرح کردند.
جیها هام، خبرنگار بخش کرهای صدای آمریکا، با اشاره به علاقه پرزیدنت ترامپ به گفتوگو با کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، درباره اقدامات دولت آمریکا برای بازگرداندن این کشور به میز مذاکره و همچنین وضعیت روابط آمریکا و کره جنوبی سؤال کرد.
آقای روبیو در پاسخ گفت پرزیدنت ترامپ همواره آمادگی خود را برای گفتوگو با رهبران کشورهای دیگر اعلام کرده و ملاقات با آنان را به معنای دادن امتیاز سیاسی نمیداند.
او افزود اگر کره شمالی و کیم جونگ اون برای گفتوگو درباره مسائل مورد نگرانی آمریکا و متحدانش آماده باشند، پرزیدنت ترامپ نیز از چنین دیداری استقبال خواهد کرد.
روبیو با این حال تأکید کرد که تاکنون هیچ دیداری برنامهریزی نشده است. او همچنین گفت مشکلات مربوط به صدور روادید برای برخی مقامهای کره جنوبی از طریق گفتوگوهای دوجانبه بررسی خواهد شد.
در پرسشی دیگر، پاریس هوانگ، خبرنگار صدای آمریکا، از روبیو پرسید آیا در گفتوگو با همتایان چینی و روس خود بر تعهد آمریکا به تایوان و اوکراین تأکید کرده و آیا موضوع دیدارهای احتمالی پرزیدنت ترامپ با شی جینپینگ و ولادیمیر پوتین مطرح شده است.
آقای روبیو گفت درباره ترتیبات حضور و دیدارهای احتمالی در حاشیه اجلاسهای بینالمللی گفتوگوهای کوتاهی انجام شده، اما مذاکرات تفصیلی درباره این موضوعات صورت نگرفته است.
او توضیح داد که دولت آمریکا تلاش کرده است نشست گروه ۲۰ را به مأموریت اصلی آن، یعنی همکاریهای اقتصادی، بازگرداند؛ هرچند کشورهای شرکتکننده فرصت داشتهاند در حاشیه اجلاس درباره مسائل ژئوپلیتیکی نیز گفتوگو کنند.
سومین پرسش صدای آمریکا به توافق مربوط به گرینلند و اختلاف برداشتها از اظهارات پرزیدنت ترامپ درباره این منطقه اختصاص داشت.
این خبرنگار پرسید آیا پرزیدنت ترامپ مفاد توافق میان آمریکا، دانمارک و گرینلند را متفاوت از برداشت مقامها و افکار عمومی دانمارک و گرینلند تفسیر کرده است.
آقای روبیو در پاسخ گفت پرزیدنت ترامپ از جزئیات توافق کاملاً آگاه است و از آن حمایت میکند.
به گفته وزیر امور خارجه آمریکا، هدف اصلی توافق، حفاظت از منافع امنیت ملی ایالات متحده و متحدانش و جلوگیری از دستیابی قدرتهای رقیب به موقعیتهای راهبردی در گرینلند است.
او بر اهمیت روزافزون منطقه شمالگان برای امنیت آمریکا، کانادا، و اعضای پیمان آتلانتیک شمالی تأکید کرد.