روزنامه اسرائیلی جروزالم پست به نقل از مقامهای غربی و ایرانی گزارش داده است که عربستان سعودی در جریان عملیات «خشم حماسی» حملات هوایی مخفیانهای را علیه برخی مواضع رژیم جمهوری اسلامی در ایران انجام داده است. اقدامی که در صورت تأیید، نخستین عملیات مستقیم نظامی شناختهشده عربستان سعودی در خاک ایران محسوب میشود.
بر اساس این گزارش، این حملات اوایل فروردین و در پاسخ به حملات موشکی و پهپادی رژیم ایران علیه عربستان سعودی انجام شدهاند. دو مقام غربی گفتهاند این عملیاتها بخشی از «حملات متقابل» میان دو کشور بوده است، هرچند جزئیات اهداف مورد حمله منتشر نشده است.
وزارت امور خارجه عربستان سعودی بهطور مستقیم انجام این حملات را تأیید نکرد، اما بر موضع ریاض در حمایت از کاهش تنش و ثبات منطقه تأکید کرد. حکومت ایران نیز تاکنون واکنش رسمی به این گزارش نشان نداده است.
جنگی که با حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در ۹ اسفند آغاز شد، بهتدریج کشورهای دیگر منطقه را نیز درگیر کرده است. رژیم ایران طی هفتههای گذشته با موشک و پهپاد تمام کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را هدف قرار داده، و علاوه بر پایگاههای نظامی آمریکا به فرودگاهها، زیرساختهای نفتی، و مراکز غیرنظامی نیز حمله کرده است.
جروزالم پست به گزارش والاستریت ژورنال اشاره میکند که بر اساس آن امارات متحده عربی نیز حملاتی علیه رژیم ایران انجام داده است. به نوشته این روزنامه، اقدامات عربستان و امارات نشان میدهد کشورهای عرب خلیج فارس که هدف حملات جمهوری اسلامی قرار گرفتهاند، بهتدریج رویکرد تهاجمیتری اتخاذ کردهاند.
با این حال، رویکرد ریاض و ابوظبی یکسان نبوده است. گزارش میگوید امارات موضع سختگیرانهتری در قبال تهران اتخاذ کرده، در حالی که عربستان همزمان با پاسخ نظامی، کانالهای دیپلماتیک خود با تهران را حفظ کرده است.
به گفته مقامهای غربی و ایرانی، عربستان سعودی پیش از حملات، تهران را از اقدام خود مطلع کرده بود، و پس از آن نیز تماسهای دیپلماتیک فشردهای میان دو طرف برقرار شد. این گفتوگوها در نهایت به یک تفاهم غیررسمی برای کاهش تنش منجر شد. این تفاهم چند روز پیش از آن حاصل شد که تهران و واشنگتن بر سر آتشبس گستردهتر به توافق رسیدند.
گزارش همچنین میگوید که عربستان در هفتههای پایانی مارس با موجی از حملات روبهرو بود. بر اساس آمار وزارت دفاع عربستان، تنها در فاصله ۵ تا ۱۱ فروردین بیش از ۱۰۵ حمله موشکی و پهپادی علیه این کشور ثبت شد، اما پس از آغاز تماسهای دیپلماتیک، این تعداد بهشدت کاهش یافت.
عربستان در فروردین سفیر عراق را احضار کرده و نسبت به حملاتی که از خاک عراق انجام شده اعتراض کرده بود. برخی منابع غربی معتقدند جمهوری اسلامی در روزهای منتهی به آتشبس، حملات مستقیم خود به عربستان را محدود کرد، و بیشتر عملیاتها از طریق گروههای نیابتی در عراق انجام شد.
این تحولات نشاندهنده مرحله تازهای از رقابت و درگیری میان عربستان و رژیم ایران است؛ رقابتی که با وجود تلاشهای دیپلماتیک اخیر همچنان یکی از مهمترین عوامل بیثباتی در خاورمیانه به شمار میرود.