کارشناسان می‌گویند که اهداف حوثی‌ها، که یک گروه تروریستی مورد حمایت رژیم ایران است، از مرزهای این کشور فراتر می رود و آنها به دنبال تسلط بر دریای سرخ و دسترسی به دریای عرب و اقیانوس هند، هستند.
حوثی‌ها روز ۲۹ تیر ۱۴۰۵ اعلام کردند که محاصره دریایی عربستان سعودی را به دنبال بمباران روز ۲۲ تیر فرودگاه صنعا، تحت کنترل حوثی‌ها، توسط عربستان سعودی، آغاز کردند.
دولت کنونی یمن که از حمایت عربستان سعودی برخوردار است و در سطح بین‌المللی به رسمیت شناخته شده است گفت که یک رشته حملات هوایی به فرودگاه پایتخت یمن انجام داده تا از فرود یک فروند هواپیمای جمهوری اسلامی جلوگیری کند.
حوثی‌ها از آن زمان به چندین کشتی حمله کرده‌اند که دست‌کم هفت کشتی متعلق به عربستان بوده است. در یکی از این حملات در مرداد شش نفر کشته شده‌اند.
در ماه گذشته حوثی‌ها تمام خطوط ساحلی دریای سرخ در یمن را تصرف کردند. متعاقبا ایالات متحده و سازمان ملل به این گروه علیه ایجاد هرگونه اختلال در کشتیرانی بین‌المللی هشدار دادند. این گروه ادعا کرد که تنها کشتی‌های عربستان سعودی را هدف قرار می‌دهد نه کشتی‌های متعلق به سایر کشورها. با این وجود، کارشناسان به صدای آمریکا گفتند که این گروه تروریستی «جاه‌طلبی‌های بزرگتری» دارد.
هشام العمیسی، تحلیلگر مناقشه یمن و مشاور ارشد «موسسه اروپایی صلح»، در مصاحبه با صدای آمریکا گفت: «آنها قدرت‌طلبند. آنها جاه‌طلبی‌های منطقه‌ای دارند.» او افزود: «عبدالملک الحوثی، [رهبر این گروه تروریستی]، باور دارد که از نوادگان مستقیم [محمد]، پیامبر اسلام، است و باید رهبر کل امت اسلام باشد.»
حوثی‌ها اواخر سال ۱۴۰۲ به حمایت از گروه تروریستی حماس، حملاتی را علیه کشتی‌های مرتبط با اسرائیل آغاز کردند. حماس هم یکی دیگر از نیروهای نیابتی رژیم ایران است که در هفتم اکتبر همان سال (۱۵ مهر ۱۴۰۲) از غزه به اسرائیل حمله کرد که به آغاز جنگ دو ساله بین اسرائیل و حماس در نوار غزه منجر شد.
در سال ۱۴۰۳، یک گروه از سازمان ملل دریافتند که حوثی‌ها بین ماه‌های آبان۱۴۰۲ تا تیر ۱۴۰۳ به طور کورکورانه و بدون هدف‌گیری به ۱۳۴ کشتی تجاری به غیر از کشتی های متعلق به اسرائیل حمله کرده بودند و کشتی‌های جنگی بریتانیایی و آمریکایی را نیز هدف قرار دادند.
العمیسی حوثی‌ها را یک گروه مارکسیستی توصیف کرد که می‌خواهند حلقه محاصره و کشتیرانی دریایی در خلیج عدن را تنگ‌تر کنند. العمیسی گفت: «به سابقه عملکردشان نگاه کنید. فقط در طول دو سال گذشته به ۱۰۰ کشتی از تمام نقاط دنیا حمله کرده‌اند. آنها چندین کشتی را غرق کرده‌اند. هیچوقت فریب حرف‌های حوثی‌ها را نخورید.» او افزود: «آنها می‌خواهند باقی یمن را هم تصرف کنند. آنها قصد کنترل دریای سرخ و همچنین تسلط بر دریای عرب را دارند. آنها جاه‌طلبی‌های زیادی برای دسترسی به اقیانوس هند دارند.»
هانا پورتر، پژوهشگر مسائل یمن در گروه «اِی‌آر‌کی»، که یک سازمانی بین‌المللی فعال در حوزه توسعه مستقر در دبی است، می‌گوید حوثی‌ها تا حالا نشان داده‌اند که اقدامات‌شان چه تاثیری بر تجارت جهانی، بازارهای انرژی و زنجیره‌های تامین انرژی و کالا دارد. پورتر گفت: «حوثی‌ها این توانایی را دارند که هر زمان که دل‌شان بخواهد، کشتیرانی را هدف قرار دهند.»
او افزود: «این به این معنا است که کشتیرانی از دریای سرخ، در مسیر مابین کانال سوئز و تنگه باب‌المندب، با خطرات بیشتری روبه‌رو است و منجر به افزایش هزینه بیمه کشتی‌ها می‌شود. این اختلال در تجارت بین‌المللی مستقیما ناشی از تهدیدهای حوثی‌ها و حضور این گروه در امتداد ساحل دریای سرخ است و فرقی هم نمی‌کند که آنها کنترل تنگه باب‌المندب را در اختیار داشته باشند یا نه.»
تاریخ خشونت در یمن
یمن کشوری با پیشینه‌ای طولانی در جنگ‌های داخلی و درگیری‌های گروه‌های نیابتی است. بحران امروزی در سال ۱۳۹۰ همزمان با جنبش بهار عربی آغاز شد. جنبشی که با تظاهرات عمومی علیه رهبران دیکتاتور در چندین کشور عربی همراه بود.
اعتراض‌های خیابانی در یمن، در سال ۱۳۹۱ علی عبدالله صالح، رئیس‌جمهوری وقت، را که سال‌ها در قدرت بود، مجبور به کناره‌گیری کرد. به دنبال آن عبد ربه منصورهادی، معاون او، با میانجی‌گری کشورهای منطقه، جانشین او شد. اما این انتقال قدرت به بی‌ثباتی بیشتر انجامید و حوثی‌ها از شرایط موجود برای تصرف صنعا در سال ۱۳۹۳ استفاده کردند. به دنبال این تحولات، هادی مجبور شد که ابتدا به جنوب یمن و بعد به عربستان سعودی فرار کند.
ائتلافی به رهبری عربستان سعودی که در ابتدا نه کشور از جمله امارات متحده عربی، مصر، و سودان در آن شرکت داشتند، در فروردین ۱۳۹۴ به درخواست هادی وارد جنگ یمن شد.
حوثی‌ها در سال ۱۳۹۴ با صالح متحد شدند. اما در آذر ۱۳۹۶ پس از آنکه صالح از آن ائتلاف به رهبری عربستان صراحتا حمایت کرد، او را به قتل رساندند. آتش‌بس با میانجی‌گری سازمان ملل در سال ۱۴۰۱ وقفه‌ای در درگیری‌های یمن ایجاد کرد. اما این درگیری‌ها امسال و در پی گسترش مناقشه میان آمریکا و رژیم ایران در منطقه، بار دیگر از سرگرفته شد.
شگرد رژیم ایران
پس از آغاز عملیات نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل علیه رژیم تروریستی ایران در ۱۰ اسفند ۱۴۰۴، رژیم ایران اقدام به حملات موشکی و پهبادی تلافی‌جویانه علیه کشورهای منطقه که میزبان پایگاه‌های نظامی آمریکایی هستند، نمود. رژیم ایران همچنین کشتی‌های تجاری را در تنگه هرمز هدف قرار داد. این حملات موجب اختلال در کشتیرانی در یکی از گذرگاه‌های راهبردی انتقال انرژی در خاورمیانه شد که این تنگه را به وسیله‌ای برای اعمال فشار اقتصادی بر جهان تبدیل کرد.
العمیسی می‌گوید که حوثی‌ها هم از همین شگرد رژیم ایران استفاده می‌کنند. العمیسی گفت: «حمله به کشورهای خلیج فارس اولین کاری بود که رژیم ایران بعد از حمله آمریکایی‌ها کرد؛ چرا که رژیم ایران می‌خواست هزینه‌های این جنگ را برای همه بالا ببرد.» العمیسی همچنین افزود: «و همین راهبرد مشابه اکنون توسط حوثی‌های برای بالا بردن هزینه‌های درگیری استفاده می‌شود.»
پورتر در همین زمینه گفت جنگ بین عربستان سعودی و حوثی‌ها مثالی از یک جنگ نامتقارن است. پورتر همچنین افزود: «وقتی که ارتش‌های قدرتمندی مانند آمریکا یا عربستان تلاش می‌کنند تا موشک‌های حوثی‌ها را رهگیری یا به هر شکل دیگری با حوثی‌ها مقابله کنند، هزینه‌های هنگفتی را متحمل می‌شوند.»
راهبرد خروج از بحران چیست؟
طی روزهای اخیر حملات موشکی حوثی‌ها به فرودگاه‌های عربستان سعودی منجر به کشته شدن دست‌کم ۱۸ نفر شد. آلیسون ماینور، مدیر پروژه ادغام خاورمیانه در شورای آتلانتیک و فرستاده ویژه سابق معاون وزارت خارجه آمریکا در امور یمن، در شبکه‌های اجتماعی به دوراهی پیش روی ریاض اشاره کرد و هشدار داد که این درگیری ثبات منطقه را تهدید می‌کند.
ماینور گفت: «محتمل است که این حملات، حداقل در کوتاه مدت، دامنه جنگ را گسترش دهد. چرا که منجر به تقویت عزم عربستان برای تحمیل هزینه‌های نظامی سنگین به حوثی‌ها می‌شود و احتمالا آمریکا نیز به شکل محدودی در حمایت از ریاض وارد عمل خواهد شد.»
او افزود: «اما حملات حوثی‌ها یادآوری تلخی برای ریاض است که چگونه جنگ یمن سایر اولویت‌های عربستان را تضعیف می‌کند. زیرا حوثی‌ها مسیر اصلی تردد به عربستان را آن هم تنها چند هفته پیش از برگزاری یکی از کنفرانس‌های مهم این کشور، قطع کرده‌اند.» ماینور در شبکه اجتماعی ایکس به کنفرانس انرژی در ریاض اشاره کرد که قرار بود همان هفته برگزار شود. به گفته او، برخی از شرکت کنندگان، از جمله مدیران شرکت‌های نفتی، به دنبال حملات به فرودگاه ریاض از حضور در این کنفرانس منصرف شدند.
العمیسی گفت که پایان دادن به درگیری میان عربستان و حوثی‌ها، راه حلی دیپلماتیک را می‌طلبد. اما ممکن است دستیابی به چنین راه حلی تا زمانی که حوثی‌ها از نظر نظامی ضعیف نشده‌اند، امکان‌پذیر نباشد. العمیسی همچنین گفت: «باید ابتدا به دستاوردهای نظامی رسید، ماشین نظامی آنها را شکست و آنها را مجبور به تسلیم کرد. و سپس باید به دنبال توافق سیاسی و آشتی بود. درغیر این صورت، فقط با آتش بازی می‌کنید.»