آزمایش موشکی با قابلیت حمل کلاهک هستهای توسط چین، اختلاف میان کشورهای جزیرهای اقیانوس آرام بر سر گسترش فعالیتهای نظامی قدرتهای بزرگ در منطقه را تشدید کرده، و تلاشهای رهبران این کشورها برای تبدیل اقیانوس آرام به «اقیانوس صلح» را با چالشی جدی روبهرو کرده است.
به گزارش رویترز، چین ماه پیش یک موشک بالستیک به سوی اقیانوس آرام آزمایش کرد. این نخستین آزمایش شناختهشده از این نوع از سپتامبر ۲۰۲۴ بود. این پرتاب تنها چند ساعت پس از امضای یک پیمان دفاعی مهم میان فیجی و استرالیا انجام شد که نخستین اتحاد رسمی نظامی در تاریخ فیجی به شمار میرود.
با گذشت بیش از یک ماه، وزیران خارجه کشورهای جزیرهای اقیانوس آرام در نشست اخیر خود در سووا، پایتخت فیجی، نتوانستند بر سر صدور بیانیهای مشترک در محکومیت آزمایش موشکی چین به توافق برسند.
جاستین تکاچنکو، وزیر خارجه پاپوآ گینه نو، این آزمایش را «کاملا نامناسب» خواند. او گفت چین دوست و متحد نزدیک کشورش است، اما چنین اقدامی کمکی به شرایط منطقه نمیکند. به گفته او، چین پیشاپیش پاپوآ گینه نو را از پرتاب مطلع کرده بود، اما محل فرود موشک را اعلام نکرده بود.
وزارت خارجه چین در زمان آزمایش اعلام کرده بود پرتاب موشک «به طور ایمن» انجام شده است، و از کشورهای منطقه خواسته بود از «تفسیر بیش از حد» واقعه خودداری کنند.
این آزمایش پس از یک سال افزایش محسوس فعالیتهای نظامی در اقیانوس آرام انجام شد؛ منطقهای که به یکی از عرصههای اصلی رقابت آمریکا و چین تبدیل شده است.
استقرار شناورهای نظامی و رزمایشهای چین در دریای تاسمان، تمرینهای نظامی آمریکا و متحدانش در اطراف گوام و هاوایی، و افزایش رفتوآمد کشتیهای جنگی از نشانههای این روند است.
به گفته رویترز، کشورهای اقیانوس آرام در سپتامبر ۲۰۲۵ با تصویب «اعلامیه اقیانوس صلح» متعهد شدند از صلح و امنیت منطقه حفاظت کنند. با این حال، اختلاف منافع اقتصادی و امنیتی آنها دستیابی به موضعی واحد را دشوار کرده است.
بر اساس گزارشها، کیریباتی و نائورو که طی سالهای اخیر روابط خود را با چین گسترش دادهاند، با متن پیشنهادی برای واکنش به آزمایش موشکی چین موافقت نکردند. وینستون پیترز، وزیر خارجه نیوزیلند، نیز بدون نام بردن از کشوری خاص، «نفوذ خارجی» را عامل ناکامی در دستیابی به اجماع دانست.
رهبران کشورهای منطقه قرار است سه هفته دیگر در پالائو برای نشست «مجمع جزایر اقیانوس آرام» گرد هم آیند. انتظار میرود آزمایش موشکی چین، افزایش نظامیگری، و مسئله حفظ وحدت منطقهای از موضوعات اصلی این نشست باشد.