هشدار بحران تغذیه در ایران؛ مصرف لبنیات به نیمی از میزان توصیه‌شده رسید

مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت گفت مصرف روزانه لبنیات در ایران حدود یک واحد است، در حالی که برای بیشتر گروه‌های سنی دو تا سه واحد و برای سالمندان سه تا چهار واحد توصیه شده است.

احمد اسماعیل‌زاده در گفت‌وگو با ایسنا کاهش کلسیم دریافتی را پیامد اصلی این وضعیت خواند و هشدار داد کمبود کلسیم در سنین رشد به اختلال در تکامل و کوتاه‌قدی و در سنین بالاتر به پوکی استخوان می‌انجامد.

او سطح آگاهی و باورهای غیرعلمی درباره «سردی» شیر و ماست را از دلایل اصلی مطرح کرد و قیمت را در رده بعدی قرار داد.

داده‌های قیمتی اما وزن متفاوتی نشان می‌دهد. بر اساس ارقام مرکز آمار ایران، قیمت لبنیات در تیر ۱۴۰۵ نسبت به سال پیش ۱۴۷ درصد بالا رفت و تورم خوراکی در سراسر کشور به ۱۳۴ درصد و در مناطق روستایی به ۱۴۰ درصد رسید.

سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد سرانه مصرف لبنیات ایران را در سال ۲۰۱۰ میلادی ۱۰۱ کیلوگرم و در سال ۲۰۲۳ میلادی ۷۰ کیلوگرم ثبت کرده است. برآوردهای تازه‌تر رقم کمتری نشان می‌دهد، اما ارقام منتشرشده از ۴۰ تا ۷۰ کیلوگرم در نوسان است و مبنای واحدی ندارد.

اسماعیل‌زاده مهر ۱۴۰۴ هم مصرف شیر در ایران را کمتر از نیمی از میزان توصیه‌شده خوانده بود. پیشنهاد او برای اختصاص یک درصد از مالیات کارخانه‌های مواد غذایی به تامین اقلام اساسی و ریزمغذی‌ها، یک سال بعد همچنان پیشنهادی در مجلس است.

او تاکید کرد وزارت بهداشت در تعیین قیمت نقشی ندارد و خود «از مطالبه‌گران» است.

از سوی تولید، روایت دیگری مطرح است. محمدرضا بنی‌طبا، سخنگوی انجمن صنایع لبنی ایران، سیاست قیمت‌گذاری دستوری را عامل فشار بر تولیدکنندگان دانسته و گفته نزدیک به ۸۰ درصد شرکت‌های لبنی در دو دهه گذشته تعطیل شده‌اند و شمار شرکت‌ها از حدود هزار به نزدیک ۲۰۰ رسیده است.

افزایش بی‌رویه قیمت‌ها در ایران موجب شده است تا مردم بسیاری از اقلام مورد نیاز در سبد غذایی را حذف و سهم برخی از اقلام ثابت را کاهش دهند.