گزارش بانک مرکزی از ادامه رشد منفی اقتصاد ایران در تیرماه؛ انقباض ۵.۶ درصدی

بانک مرکزی جمهوری اسلامی گزارش داده که اقتصاد ایران در بهار امسال ۱۲.۱ درصد کوچک شده و رشد اقتصادی در تیرماه نیز نسبت به ماه مشابه سال گذشته منفی ۵.۶ درصد شده است.

برآورد بانک مرکزی از رشد اقتصادی منفی ۱۲.۱ درصدی در بهار امسال، در حالی منتشر شده که مرکز آمار ایران ماه گذشته میزان انقباض اقتصاد در این فصل را ۱۰.۱ درصد اعلام کرده بود.

جزئیات آمارهای بانک مرکزی نشان می‌دهد که کاهش شدت انقباض اقتصادی در تیرماه، عمدتاً ناشی از بهبود نسبی عملکرد بخش صنایع و معادن در مقایسه با فصل بهار بوده است.

بر اساس این گزارش، ارزش افزوده بخش خدمات در تیرماه نسبت به ماه مشابه سال گذشته ۴.۲ درصد کاهش یافته است. این افت در بخش صنایع و معادن به ۱۲.۲ درصد و در بخش نفت به ۱۰ درصد رسیده است.

کشاورزی تنها بخش عمده اقتصادی ایران بود که در تیرماه رشد مثبت ثبت کرد و ارزش افزوده آن نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۶ درصد افزایش یافت. با این حال، با احتساب رشد اقتصادی بخش کشاورزی، باز هم تولید ناخالص داخلی ایران در این ماه منفی ۵.۶ درصدی شده است.

محاصره دریایی و چشم‌انداز اقتصاد ایران

پس از تفاهم آمریکا و جمهوری اسلامی برای توقف جنگ و آتش‌بس، ایالات متحده در ۱۸ ژوئن (۲۸ خرداد) نخستین دور محاصره دریایی علیه جمهوری اسلامی را متوقف کرد. این وقفه یکی از عوامل کاهش شتاب سقوط اقتصادی ایران در تیرماه نسبت به ماه‌های قبل است.

با این حال، پس از نقض تفاهم آتش‌بس توسط جمهوری اسلامی و ازسرگیری حملات سپاه پاسداران به کشتی‌ها، در ۱۴ ژوئیه (۲۳ تیر) محاصره دریایی را دوباره برقرار کرد. با توجه به این تحول و محدودتر شدن امکان صادرات نفت ایران، انتظار می‌رود انقباض اقتصادی از مردادماه بار دیگر شدت گرفته باشد؛ موضوعی که آمارهای ماه‌های آینده می‌تواند دامنه این سقوط را روشن‌تر کند.

طبق برآورد اوپک، تولید نفت ایران در تیرماه حدود دو میلیون و ۴۵۰ هزار بشکه در روز بود، اما پس از برقراری مجدد محاصره دریایی آمریکا، تولید نفت کشور به حدود دو میلیون بشکه در روز کاهش یافته که حتی بسیار کمتر از بهار امسال است.

در مجموع تولید کنونی نفت ایران ۱۸ درصد کمتر از بهار امسال و ۳۵ درصد کمتر از در دوران پیش از جنگ است.

از طرفی با ورود به فصل سرما، کسری شدید برق و گاز نیز آغاز شده است؛ موضوعی که صنایع کشور را در فشار مضاعفی قرار می‌دهد و انتظار می‌رود تولیدات صنعتی به خاطر کسری انرژی کاهش یابد.

تشدید فشار آمریکا علیه جمهوری اسلامی در چهارچوب طرح «طرد اقتصادی»، مشکلات ارزی و شتاب سقوط ارزش ریال ایران نیز نه تنها بر تجارت غیرنفتی کشور، بلکه حوزه مصرف داخلی و خدمات نیز تاثیر منفی گذاشته است.