رئیسجمهوری آمریکا، دونالد ترامپ اعلام کرد که معتقد است اسرائیل و گروه شبهنظامی حزبالله لبنان، پس از گفتوگوهایی که او در روزهای اخیر با هر دو طرف داشته است، در مسیر پایان دادن به درگیری طولانیمدت خود «پیشرفت» کردهاند.
آقای ترامپ روز پنجشنبه در دفتر بیضی کاخ سفید، در پاسخ به سوالی درباره رد توافق آتشبس اسرائیل و لبنان از سوی حزبالله، این سخنان را مطرح کرد. آمریکا یک روز پیش با میانجیگری خود زمینه دستیابی به این توافق را فراهم کرده بود.
رئیسجمهوری آمریکا گفت که درگیری میان اسرائیل و گروههای تروریستی عربی مانند حزبالله که از لبنان بهعنوان پایگاهی برای حمله به دولت یهودی استفاده کردهاند، مدتها است که ادامه دارد.
ترامپ گفت که به اسرائیل و حزبالله گفته است: «بیایید این موضوع را حلوفصل کنیم. این درگیری چند وقت است ادامه دارد؟ ۴۸ سال. به آنها گفتم، این مدت بسیار طولانی است و حل آن هم کار آسانی نیست.»
در توافق اسرائیل و لبنان که روز چهارشنبه دن هالر، یک مقام ارشد وزارت امور خارجه آمریکا، در پایان دو روز مذاکرات در واشنگتن اعلام کرد، سه طرف توافق کردند که آتشبس مشروط به توقف کامل حملات حزبالله به اسرائیل و خروج نیروهای این گروه از مناطق جنوبی لبنان است.
در بیانیه مشترکی که جزئیات این توافق را تشریح میکند، اسرائیل و لبنان با هدایت آمریکا توافق کردند که «بهسرعت ایجاد مناطق آزمایشی را پیش ببرند؛ مناطقی که در آن نیروهای مسلح لبنان کنترل انحصاری قلمرو را در اختیار خواهند داشت و هیچ بازیگر غیردولتی اجازه حضور نخواهد داشت.»
حزبالله که از حمایت جمهوری اسلامی برخوردار است، سالها است پایگاههای مستحکمی در مناطق مسکونی جنوب لبنان و همچنین در حومه جنوبی پایتخت، بیروت، ایجاد کرده و عملاً این مناطق را خارج از کنترل دولت لبنان قرار داده است.
در این بیانیه مشترک آمده است که آمریکا «بر قصد خود برای حمایت از نیروهای مسلح لبنان تأکید دارد تا توانی آنها را افزایش داده و امکان اعمال مؤثر حاکمیت در سراسر خاک لبنان را فراهم کند.»
همچنین در بیانیه ذکر شده است که اسرائیل و لبنان توافق کردهاند در هفته منتهی به ۲۲ ژوئن (۱ تیر) بار دیگر دیدار و گفتوگو کنند تا برای دستیابی به یک «توافق جامع صلح و امنیت» تلاش کنند.
اسرائیل اعلام کرده است که چنین توافقی تنها از طریق خلع سلاح حزبالله و برچیدن زیرساختهای آن در سراسر لبنان امکانپذیر خواهد بود.
نعیم قاسم، رهبر حزبالله، روز پنجشنبه در یک سخنرانی تلویزیونی، مفاد آتشبس را رد کرد. او گفت ملزم کردن حزبالله به توقف حملات به اسرائیل و ترک جنوب لبنان بهمنزله تسلیمشدن است و خلع سلاحش هم «غیرممکن» است.
او همچنین تأکید کرد که کارزار چند دههای «مقاومت» حزبالله علیه اسرائیل ادامه خواهد یافت.
پیشتر در روز پنجشنبه، یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، اعلام کرد که نیروهای اسرائیلی در مناطق جنوبی لبنان که از زمان آغاز آخرین دور درگیریها با حزبالله در ماه مارس در کنترل خود دارند، باقی خواهند ماند. این درگیریها به گفته حزبالله در حمایت از رژیم ایران آغاز شده بود. جمهوری اسلامی حامی اول دولتی تروریسم در جهان شناخته میشود.
کاتز همچنین گفت که این نیروها به فعالیت در جنوب لبنان ادامه خواهند داد تا از حملات حزبالله به جوامع شمالی اسرائیل جلوگیری کنند.
دفتر جوزف عون، رئیسجمهوری لبنان، گفت او روز پنجشنبه با خبرنگاران دیدار کرد و گفته است مذاکرات با اسرائیل «آخرین فرصت برای دستیابی به یک آتشبس نهایی و جامع است و در صورت عدم پایبندی، هر طرف مسئولیت پیامدهای آن را بر عهده خواهد داشت.»
با این جال درگیریها میان اسرائیل و حزبالله روز پنجشنبه نیز ادامه یافت.
ارتش اسرائیل اعلام کرد که حزبالله نیروهای اسرائیلی در جنوب لبنان را با موشک ضدتانک، راکت و پهپاد هدف قرار داد. به گفته ارتش، یک موشک ضدتانک به تانکی در شمال رود لیتانی اصابت کرد و یک سرباز اسرائیلی کشته شد.
ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد که اعضای حزبالله را در حال اجرای یک حمله راکتی شبانه شناسایی کرد که به یک موضع سازمان ملل در جنوب لبنان اصابت کرده است. در این حمله یک نیروی حافظ صلح بینالمللی کشته و دو عضو دیگر نیروهای موقت سازمان ملل در لبنان (یونیفل) زخمی شدند.
خبرگزاری دولتی لبنان نیز گزارش داد که جنگندههای اسرائیلی چندین حمله هوایی علیه اهداف حزبالله در مناطق مختلف جنوب لبنان انجام دادند که سه نفر را کشت.
روز چهارشنبه، سفیر اسرائیل در آمریکا، یخیل لایتر، پس از پایان آخرین دور مذاکرات صلح با میانجیگری آمریکا و دیدار با همتایان لبنانی خود، در برابر خبرنگاران خارج از وزارت امور خارجه آمریکا نسبت به موفقیت این روند ابراز خوشبینی کرد.
او گفت حزبالله دریافته است که نهتنها بهدست ارتش اسرائیل، بلکه بهواسطه «مردم لبنان در تمامی طیفها، حتی اکثریت جمعیت شیعه» نیز بهشدت تضعیف شده است؛ مردمی که به گفته او دیگر نمیخواهند کشورشان تحت نفوذ و کنترل یک نیروی نیابتی وابسته به جمهوری اسلامی باشد.
لایتر افزود: «چندین عامل در جهت همکاری در حال حرکت هستند که میتواند در نهایت به پایان دادن به سلطه حزبالله بر سرزمین سدرها [لبنان] منجر شود.»
سفیر اسرائیل همچنین گفت طرفها در حال برنامهریزی برای برگزاری نشستی سهجانبه و بیسابقه میان رهبران آمریکا، اسرائیل و لبنان در زمان مناسب هستند.
او افزود: «ما میخواهیم همه چیز از پیش آماده و مهیا باشد تا زمینه موفقیت این نشست فراهم شود.»