آکسیوس میگوید استیو ویتکاف، فرستاده کاخ سفید، در بحبوحه تشدید فشارهای نظامی و اقتصادی دولت پرزیدنت ترامپ علیه جمهوری اسلامی، آخر هفته پیش با شیخ طحنون بن زاید آل نهیان، مشاور امنیت ملی امارات متحده عربی، دیدار و درباره گامهای بعدی در قبال رژیم ایران گفتوگو کرد.
آکسیوس به نقل از دو منبع مطلع گزارش داد این دیدار که کاخ سفید آن را اعلام نکرده است، در جزیره ساردینیا در دریای مدیترانه برگزار شد. ویتکاف و شیخ طحنون درباره ادامه بحران ایران و شماری دیگر از مسائل تبادل نظر کردند. کاخ سفید به درخواست آکسیوس برای اظهارنظر پاسخ نداد.
امارات متحده عربی از شرکای کلیدی آمریکا در عملیات باز نگه داشتن تنگه هرمز و هدایت نفتکشها برای عبور از این آبراه است، و همزمان نقش مهمی در کارزار اقتصادی دولت پرزیدنت ترامپ علیه جمهوری اسلامی دارد.
شیخ طحنون، برادر شیخ محمد بن زاید آل نهیان، رئیس امارات متحده عربی، علاوه بر سمت مشاور امنیت ملی، معاون حاکم ابوظبی است، و بر بخش مهمی از سرمایهگذاریها و فعالیتهای فناوری این کشور نظارت دارد.
دیدار ویتکاف چند روز پس از آن صورت گرفت که اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، «عملیات طرد اقتصادی» را برای قطع شریانهای مالی جمهوری اسلامی اعلام کرد. یک منبع مطلع گفت آقای بسنت پیش از اعلام این کارزار نیز با شیخ طحنون گفتوگو کرده بود.
در همان روز دیدار ویتکاف و شیخ طحنون، وزارت خزانهداری آمریکا برای قطع دسترسی شعب اماراتی «بانک مصر» به نظام مالی ایالات متحده به دلیل معاملات مرتبط با ایران اقدام کرد. بانک مرکزی امارات نیز اعلام کرد تراکنشهای این شعب با ایران را فورا بررسی خواهد کرد.
این تحولات پس از تصمیم امارات برای توقف تمامی تجارت، مبادلات بازرگانی، و تراکنشهای مالی با ایران صورت میگیرد. این تصمیم با توجه به جایگاه دیرینه امارات، به ویژه دبی، به عنوان یکی از مهمترین مراکز تجارت و صادرات مجدد ایران اهمیت ویژهای دارد. حجم تجارت دو کشور در سال ۲۰۲۴ حدود ۲۸ میلیارد دلار بود.
به گفته منابع آکسیوس، یک هیئت ایرانی روز ۲۰ مرداد برای مذاکراتی کمسروصدا به ابوظبی سفر کرده و ضمن ابراز تمایل به کاهش تنش، از امارات برای تامین غذا و دارو درخواست کمک کرده بود. این هیئت همچنین از امارات خواسته بود با تحریمهای آمریکا همکاری نکند؛ درخواستی که مقامهای اماراتی بلافاصله رد کردند.
این منابع گفتند در روزهای بعد سپاه پاسداران حملات به نفتکشهای شرکت ملی نفت امارات که قصد عبور از تنگه هرمز داشتند را تشدید کرد. این اقدام خشم مقامات امارات را برانگیخت و به تصمیم این کشور برای تعلیق روابط تجاری با ایران کمک کرد.
در همین حال، دولت پرزیدنت ترامپ کارزار اقتصادی علیه جمهوری اسلامی را در سطح جهانی گسترش داده است. مقامهای آمریکایی به آکسیوس گفتند مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به سفارتخانههای ایالات متحده در سراسر جهان دستور داده است پیام رسمی دولت درباره «عملیات طرد اقتصادی» را به بالاترین سطوح دولتهای میزبان منتقل کنند.
بر اساس این دستور، دولتها باید «فورا و بهصورت نظاممند» تجارت با ایران را قطع و فعالیتهای تجاری غیرقانونی جمهوری اسلامی را شناسایی کنند. آمریکا هشدار داده است کشورها، شرکتها و افرادی که به تجارت با ایران ادامه دهند، با خطر تحریم و قطع دسترسی به نظام مالی مبتنی بر دلار روبهرو خواهند شد.
دستورهای ویژهای نیز برای نمایندگیهای آمریکا در امارات، عمان، هنگکنگ، قطر، بریتانیا، آلمان و چند کشور آسیای مرکزی صادر شده است تا از دولتهای میزبان بخواهند شعب بانک ملی و بانک توسعه صادرات ایران که آمریکا آنها را مرتبط با سپاه پاسداران میداند را تعطیل کنند.
یک مقام آمریکایی همچنین گفت دولت پرزیدنت ترامپ در حال تشکیل یک کارگروه بینسازمانی برای هماهنگی و نظارت بر اجرای این کارزار است؛ اقدامی که نشان میدهد فشار اقتصادی در کنار کنترل تنگه هرمز و عملیات نظامی، به یکی از محورهای اصلی راهبرد آمریکا برای محدود کردن منابع و توان جمهوری اسلامی تبدیل شده است.