مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده آمریکا، در جریان سفر خود به ازبکستان، با بازدید از میدان تاریخی ریگستان در شهر سمرقند، از جایگاه برجسته این شهر در تاریخ، فرهنگ و معماری آسیای مرکزی تمجید کرد و آن را نمادی از پیوند دیرینه تمدن‌ها، تجارت و دیپلماسی در مسیر جاده ابریشم دانست.
روبیو روز دوشنبه ۲۷ مهرماه، با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس و اشاره به بازدید خود به همراه همسرش، جانت روبیو، از این شهر تاریخی نوشت: «من و جانت در قلب میدان ریگستان سمرقند ایستادیم؛ جایی که غنای تاریخ، فرهنگ و معماری ازبکستان انکارناپذیر است.»
وزیر امور خارجه آمریکا در ادامه، با اشاره به اهمیت تاریخی سمرقند در ارتباط میان تمدن‌های شرق و غرب، افزود: «در این چهارراه تاریخی که روزگاری محل تلاقی دیپلماسی، تجارت و فرهنگ جاده ابریشم باستان بود، شایسته است که ایالات متحده و آسیای مرکزی همچنان برای ایجاد فرصت‌های اقتصادی و تقویت روابط دیپلماتیک تلاش کنند تا آینده را دگرگون سازند.»
سمرقند، یکی از کهن‌ترین شهرهای آسیای مرکزی، طی قرن‌ها از مراکز مهم بازرگانی، دانش و تبادل فرهنگی در مسیر جاده ابریشم بوده است. این شهر که در ازبکستان امروزی قرار دارد، در دوره‌های مختلف تاریخی تحت تأثیر تمدن‌ها و حکومت‌های گوناگون، از جمله ایرانی و اسلامی، شکل گرفته است.
سمرقند همچنین از مراکز برجسته زبان و ادب فارسی در آسیای مرکزی بوده و در گسترش فرهنگ ایرانی و اسلامی، علوم و هنرهای معماری نقشی مهم داشته است.
میدان ریگستان، که روبیو از آن بازدید کرده، از شناخته‌شده‌ترین مجموعه‌های معماری تاریخی منطقه به شمار می‌رود. این میدان با سه مدرسه تاریخی و بناهای باشکوه خود، از نمادهای برجسته شکوفایی معماری و هنر در دوره تیموری و پس از آن است.
بخش تاریخی سمرقند با عنوان «سمرقند؛ چهارراه فرهنگ‌ها» در سال ۲۰۰۱ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد؛ عنوانی که نشان‌دهنده اهمیت این شهر به‌عنوان محل تلاقی فرهنگ‌ها و تمدن‌های گوناگون است.
اشاره وزیر امور خارجه آمریکا به پیشینه تاریخی سمرقند در حالی صورت می‌گیرد که واشنگتن در تلاش است روابط اقتصادی و دیپلماتیک خود را با کشورهای آسیای مرکزی گسترش دهد.
وزارت سرمایه‌گذاری، صنعت و تجارت ازبکستان روز دوشنبه اعلام کرد که هم‌زمان با سفر روبیو، ۵۴ توافق اقتصادی به ارزش مجموعاً ۱۲ میلیارد دلار میان ازبکستان و ایالات متحده آمریکا امضا شده است.
این توافق‌ها حوزه‌هایی از جمله نوسازی صنایع، توسعه انرژی، بهره‌برداری از منابع معدنی و گسترش فعالیت‌های کشاورزی را در بر می‌گیرد.
روبیو همچنین در سمرقند در نشست وزیران امور خارجه ایالات متحده و پنج کشور آسیای مرکزی، موسوم به «سی‌فایو پلاس وان»، شرکت کرد؛ نشستی با هدف تقویت مناسبات دیپلماتیک، توسعه روابط تجاری و گسترش همکاری‌های منطقه‌ای.
سفر وزیر امور خارجه آمریکا به سمرقند، شهری که روزگاری از مراکز اصلی ارتباطات اقتصادی و فرهنگی در جاده ابریشم بود، با تأکید آمریکا بر توسعه مسیرهای تازه همکاری اقتصادی و دیپلماتیک با کشورهای آسیای مرکزی همراه شده است.