مائوریسیو پوچتینو، سرمربی آرژانتینی تیم ملی فوتبال ایالات متحده آمریکا، که تنها سه ماه پیش قرارداد خود را تا جام جهانی ۲۰۳۰ تمدید کرده بود، با جدایی از این تیم هدایت منچستر یونایتد را بر عهده گرفت. این انتقال پروژه بلندمدت فوتبال آمریکا را با چالشی تازه روبهرو کرده و سرمربی ۵۴ ساله را در برابر یکی از دشوارترین مأموریتهای فوتبال اروپا قرار داده است: بازگرداندن شکوه به باشگاهی که از زمان بازنشستگی سر الکس فرگوسن، سرمربی افسانهای شیاطین سرخ، همچنان در جستوجوی هویت ازدسترفته خود است.
باشگاه منچستر یونایتد روز جمعه ۲۲ آبان اعلام کرد که با پوچتینو برای قراردادی دو سال و نیمه به توافق رسیده است. این مربی پس از پایان دو دیدار تیم ملی آمریکا مقابل هائیتی در لیگ ملتهای کونکاکاف، راهی انگلیس خواهد شد تا جانشین مایکل کریک شود. کریک روز پنجشنبه، در پی ضعیفترین شروع فصل منچستر یونایتد در چهار دهه گذشته، از سمت خود برکنار شد.
به گزارش آسوشیتدپرس، منچستر یونایتد برای آزاد کردن پوچتینو از قراردادش با فدراسیون فوتبال آمریکا، مبلغی بهعنوان غرامت پرداخت کرده است. رسانههای بریتانیایی ارزش بند فسخ قرارداد او را حدود ۱۰ میلیون دلار گزارش کردهاند.
پایان زودهنگام پروژهای که قرار بود تا ۲۰۳۰ ادامه داشته باشد
پوچتینو در سپتامبر ۲۰۲۴ هدایت تیم ملی آمریکا را بر عهده گرفت؛ انتخابی که قرار بود فوتبال این کشور را برای جام جهانی ۲۰۲۶، به میزبانی مشترک ایالات متحده آمریکا، کانادا و مکزیک، آماده کند.
تیم ملی آمریکا با هدایت او در جام جهانی تابستان گذشته موفق شد برای نخستین بار از سال ۲۰۰۲ در یک مسابقه حذفی پیروز شود و به مرحله یکهشتم نهایی برسد. اما در این مرحله با شکست چهار بر یک برابر بلژیک از رقابتها کنار رفت.
با وجود این شکست، فدراسیون فوتبال آمریکا تصمیم گرفت همکاری با پوچتینو را ادامه دهد و روز ۱۲ مرداد ۱۴۰۵، قرارداد تازهای را تا پایان جام جهانی ۲۰۳۰ با او امضا کرد.
این قرارداد تنها به نتایج تیم ملی بزرگسالان محدود نبود. بر اساس بیانیه رسمی فدراسیون فوتبال آمریکا، قرار بود پوچتینو و همکارانش در توسعه فوتبال پایه، آموزش مربیان، ارتباط با لیگهای حرفهای و تقویت ساختار فنی تیمهای ملی نیز نقش داشته باشند.
جیتی باتسون، مدیر اجرایی فدراسیون فوتبال آمریکا، هنگام تمدید قرارداد گفته بود که هدف، ساختن آیندهای پایدار برای فوتبال این کشور و تبدیل آمریکا به یکی از قدرتهای اصلی فوتبال جهان است.
اکنون، تنها حدود صد روز پس از امضای آن قرارداد، این پروژه بدون مهمترین چهره فنی خود ادامه خواهد یافت.
خداحافظی احساسی با آمریکا
پوچتینو روز جمعه در نشست خبری خود در مرکز ملی تمرینات فوتبال آمریکا، هنگام توضیح درباره تصمیمش برای ترک تیم ملی احساساتی شد و اشک ریخت.
او این جدایی را یکی از دشوارترین تصمیمهای دوران حرفهای خود توصیف کرد، اما توضیح داد که رد پیشنهاد باشگاهی با تاریخ و اعتبار منچستر یونایتد برایش بسیار دشوار بوده است.
به گزارش آسوشیتدپرس، این مربی آرژانتینی دوران حضور خود در آمریکا را با ۲۱ پیروزی، ۱۲ شکست، و دو تساوی در ۳۵ مسابقه به پایان میرساند؛ آماری که نشاندهنده پیشرفتهایی در عملکرد تیم است، اما مأموریت او برای ایجاد تحولی ساختاری در فوتبال آمریکا را ناتمام میگذارد.
در کوتاهمدت، فدراسیون فوتبال آمریکا اکنون باید جانشینی برای پوچتینو انتخاب کند؛ فردی که علاوه بر هدایت نسل تازه بازیکنان، بتواند برنامه آمادهسازی تیم برای جام جهانی ۲۰۳۰ را ادامه دهد.
مالکان آمریکایی و بحران بیپایان منچستر یونایتد
انتقال پوچتینو از فوتبال ملی آمریکا به منچستر یونایتد، بُعد دیگری از پیوند فوتبال ایالات متحده با یکی از مشهورترین باشگاههای جهان را نیز برجسته میکند.
خانواده آمریکایی گلیزر که در سال ۱۳۸۴ کنترل منچستر یونایتد را به دست گرفت، همچنان سهامدار اصلی این باشگاه است. با این حال، مدیریت عملیات فوتبالی باشگاه از سال ۱۴۰۳ در اختیار سر جیم رتکلیف، میلیاردر بریتانیایی و مالک شرکت اینئوس، قرار گرفته است.
بر اساس گزارش گاردین، تصمیم درباره آینده مایکل کریک و انتخاب جانشین او پس از بررسی مدیران فوتبالی منچستر یونایتد و مشورت با رتکلیف اتخاذ شد.
اما مشکل منچستر یونایتد بسیار قدیمیتر از دوران مدیریت رتکلیف است.
این باشگاه که با هدایت سر الکس فرگوسن در فاصله سالهای ۱۳۶۵ تا ۱۳۹۲ به ۱۳ قهرمانی لیگ برتر انگلیس و دو قهرمانی لیگ قهرمانان اروپا دست یافته بود، پس از بازنشستگی مربی افسانهای اسکاتلندی خود هرگز نتوانست دوباره قهرمان لیگ برتر شود.
دیوید مویس، لوئیس فن خال، ژوزه مورینیو، اوله گونار سولشر، رالف رانگنیک، اریک تنهاخ، روبن آموریم و مایکل کریک، هر یک با فلسفه و شیوهای متفاوت تلاش کردند منچستر یونایتد را به جایگاه گذشته بازگردانند.
با این حال، تغییر پیدرپی مربیان، خریدهای پرهزینه و ناهماهنگی در سیاستهای فنی، مانع شکلگیری ثبات بلندمدت در این باشگاه شده است.
از مدعی قهرمانی تا منطقه سقوط
عمق بحران منچستر یونایتد در فصل جاری حتی از ناکامیهای سالهای گذشته فراتر رفته است.
باشگاهی که زمانی هدف طبیعیاش قهرمانی در لیگ برتر و اروپا بود، اکنون پس از ۱۰ هفته از رقابتهای لیگ برتر انگلیس، تنها یک پیروزی به دست آورده و با قرار گرفتن در رتبه هجدهم جدول، در منطقه سقوط قرار گرفته است.
به گزارش رویترز، این نتایج ضعیف مدیران باشگاه را به این نتیجه رساند که ادامه همکاری با مایکل کریک، بازیکن سابق و از چهرههای محبوب منچستر یونایتد، دیگر امکانپذیر نیست.
کریک که پس از برکناری روبن آموریم هدایت تیم را بر عهده گرفته بود، نتوانست نتایج امیدوارکننده دوران موقت خود را در فصل جدید تکرار کند.
اکنون پوچتینو وارث تیمی است که نهتنها از رقابت برای قهرمانی فاصله گرفته، بلکه با تهدیدی روبهرو شده که برای هواداران منچستر یونایتد تا همین چند سال پیش تقریباً تصورناپذیر بود: سقوط از لیگ برتر.
چرا پوچتینو؟
پوچتینو پیش از ورود به فوتبال آمریکا، سابقه هدایت ساوتهمپتون، تاتنهام، پاریسنژرمن، و چلسی را داشت.
مهمترین دستاورد او در فوتبال انگلیس، ساختن تیمی رقابتی در تاتنهام بود که در سال ۱۳۹۸ به فینال لیگ قهرمانان اروپا رسید.
او به استفاده از بازیکنان جوان، پرس شدید، بازی پرتحرک، و ایجاد هویت تیمی شهرت دارد؛ ویژگیهایی که منچستر یونایتد در سالهای اخیر برای بازسازی آنها تلاش کرده است.
با این حال، پوچتینو نیز تاکنون نتوانسته قهرمانی لیگ برتر انگلیس را به دست آورد و کارنامه او در فوتبال باشگاهی، در کنار موفقیتهای فنی، با ناکامیهایی در کسب جام همراه بوده است.
نخستین آزمون بزرگ او در منچستر یونایتد نیز چندان دور نیست. بر اساس برنامه مسابقات، این تیم روز اول آذر در دیداری حساس به مصاف لیورپول خواهد رفت؛ مسابقهای که میتواند تصویری اولیه از دشواری مأموریت مربی جدید ارائه دهد.
دو مسیر متفاوت، یک آینده نامعلوم
جدایی پوچتینو برای فوتبال آمریکا به معنای از دست رفتن مربیای است که قرار بود هدایت یک پروژه ملی و بلندمدت را بر عهده داشته باشد.
در مقابل، منچستر یونایتد با جذب او بار دیگر امیدوار است مربی تازهای بتواند چرخه تغییرات، ناکامیها و بازسازیهای نیمهتمام را متوقف کند.
پرسش اصلی برای فوتبال آمریکا این است که آیا ساختارهای ایجادشده در دوران پوچتینو میتوانند بدون حضور او ادامه پیدا کنند؟
برای منچستر یونایتد نیز پرسش آشناتری مطرح است: آیا پوچتینو سرانجام همان مربیای خواهد بود که از سال ۱۳۹۲ تاکنون در اولدترافورد به دنبالش میگردند، یا نام او نیز به فهرست بلند مربیانی اضافه خواهد شد که نتوانستند سایه سنگین سر الکس فرگوسن را از این باشگاه کنار بزنند؟