لینکهای قابل دسترسی

شنبه ۴ آذر ۱۳۹۶ ایران ۱۱:۲۰

خامنه ای هنوز تمايلی به حرکت اپوزيسيون برای خروج از بحران ابراز نکرده است


خامنه ای هنوز تمايلی به حرکت اپوزيسيون برای خروج از بحران ابراز نکرده است

کروبی بجای خامنه ای جنتی را هدف گرفته است

نيويورک تايمز زير عنوان "اپوزيسيون ايران در پی پايان دادن به مجادله" می نويسد در روندی رو به گسترش از تمايلی که اکنون چند هفته است مظاهر آن محسوس شده است، يک رهبر سرشناس اپوزيسيون ايران روز پنجشنبه نظرات آشتی جویانه ای ارائه داد، که بنظر ميرسد هدف آن آرام کردن اوضاع، و پايان بخشيدن به بحران سياسی ايران است.

اما کارشناسان امور ايران در داخل و خارج از کشور ميگويند هنوز آيت الله علی خامنه ای رهبر ارشد کشور تمايلی مشابه برای مصالحه ابراز نکرده است.

بنظر ميرسد مهدی کروبی، يکی از کانديداهای انتخابات تابستان گذشته رياست جمهوری، و رئيس اسبق مجلس شورای اسلامی، با مصاحبه ای که روز پنجشنبه در يک وب سايت اصلاح طلبان منتشر شد، بار سرنش سرکوب های خشن پس از انتخاب را از دوش آيت الله خامنه ای برميدارد، و آيت الله احمد جنتی آخوند افراطی و دبیرشورای با نفوذ نگهبان را به عنوان هدفی جايگزين معرفی ميکند.

آقای کروبی در اظهار نظری راجع به آيت الله جنتی ميگويد "ايشان ادعای تقلب را مضحک، و مدعی خيانت به کشورشدند. اما کيست که نداند آنکه به اين انقلاب، خون شهدا، امام و مردم عزير ايران خيانت کرد، ايشان هستند".

اما حتی پيش از آنکه نظرات آقای کروبی منتشر شود، کادر رهبری کشور مجددا تهديد خود راعليه مقاومت با شدتی هرچه تمامتر نشان داده بود. دولت، صبح زود خبر به دار آويختن دو زندانی، يکی محمد رضا عليزمانی، ۳۷ ساله، و ديگری، آرش رحمانی پور، نوزده ساله را اعلام کرد. آنان با اتهام محاربه با خدا و عضويت در تشکيلاتی مسلح محکوم شده بودند.

اين اعدام ها در داخل و خارج از ايران به عنوان عملی با انگيزه سياسی تقبيح و محکوم شد، و حاميان اين دو مرد گفتند دستگيری هر دو حتی پيش از انتخابات مورد اختلاف رياست جمهوری انجام گرفته بود.

Hassiba Hadj Sahraoui از عفو بين الملل در بيانيه ای کتبی ميگويد "اين اعدام های تکان دهنده نشان ميدهد مقامات ايران برای متوقف ساختن اعتراض هائی مسالمت آميز که ازهنگام انتخابات ببعد مقاوم باقی ماتده است هر عملی را انجام ميدهند.

با اينحال بسياری از کارشناسان ايران ميگويند شواهدی فزاينده نشان ميدهد که آقای کروبی و متحدانش، از جمله علی اکبر هاشمی رفسنجانی و محمد خاتمی، رئيسان جمهوری پيشين، شروع به جستجوی راهی برای خروج از بحران کرده اند.

شخصی نزديک به رهبران اصلاح طلب که از بيم شناخته شدن و مجازات توسط دولت خواسته است معرفی نشود ميگويد "تشنج کار هر دوطرف را برای هر کاری مشکل ساخته است، و رهبران اپوزيسيون ميخواهند قيمتی را که مردم می پردازند به حداقل برسانند". همين شخص ميگويد، اما آيت الله خامنه ای " هنوز موافقت نکرده است".

بنظر ميرسد استراتژی اصلی اپوزيسيون معطوف به تاکيد مجدد بر حمايت و وفاداری به رهبر ارشد، پذيرفتن محمود احمدی نژاد به عنوان رئيس دولت، دست کم در حال حاضر، اما عدم عقب نشينی از هيچيک از اتهامات تقلب در انتخابات، يا خشونت تحت اجازه دولت عليه افراد غيرنظامی است.

بعضی از کارشناسان ميگويند آقای کروبی با معطوف ساختن توجه به آيت الله جنتی، که تمامی تلاش های مصالحه را رد کرده است، يک فاکتور ممکن جديد بوجود آورده است که بنظر ميرسد به آيت الله خامنه ای فرصت ميدهد مجددا به عنوان يک داور، ميان اصلاح طلبان و تندروها حکميت برقرار کند.

تريتا پارسی، رئيس و بنيان گذار يک گروه فعال و نفوذ گذار مستقر در واشنگتن، موسوم به شورای ملی آمريکائيان ايرانی تبار، ميگويد احتمالا اين نشانه هائی از يک مصالحه است. ما احتمالا شاهد تغيير جهتی در اجتناب از سرزنش آيت الله خامنه ای، و گشودن راهی برای او در انجام اقدامی متقابل هستيم.

معلوم نيست آيا رهبران اصلاحات استراتژی هماهنگ شده ای دارند، يا جداگانه به اين نتيجه رسيده اند خطر بسيار بزرگی است اگر بگذارند بحران تا حد رسيدن به نقطه جوش ادامه يابد. نگرانی ها در داخل ايران در مورد ايامی قابل احتراق، نظير سالگرد انقلاب اسلامی ۱۹۷۹ در روز يازدهم فوريه، يا جمعه چهل روز پس از درگذشت آيت الله العظمی حسينعلی منتظری، که رهبر معنوی اپوزيسيون بود، زياد است.

رويکرد رهبران اپوزيسيون ظاهرا روز سی و يکم دسامبر شروع شد که ميرحسين موسوی کانديدای سابق رياست جمهوری، به آيت الله خامنه ای يک برنامه پنج ماده ای برای آرام ساختن بحران پيشنهاد کرد. بنظر ميرسد آقای موسوی نيز نظيرآقای کروبی جملات حساب شده ای را برای پيشنهاد مصالحه برگزيده است، ضمن آنکه سعی ميکند ميليونها نفر مردمی را که پس از انتخابات مورد اختلاف به خيابانها رفتند بيزار نکند. آنان، هردو، بر اتهامات تقلب در انتخابات تاکيد گذاشته اند.

به گفته رسول نفيسی، يک کارشناس امور ايران ساکن ويرجينيا، گرچه کادر رهبری پاسخی نداده است، نشانه هائی کوچک وجود دارد که اين استراتژی، تشنج را، ولو در حدی بسيار جزئی، کم کرده است.

اما آنچه معلوم نيست چگونگی واکنش مردم است.

آقای پارسی ميگويد برای موافقت مردم با هرگونه معامله ای، آيت الله خامنه ای بايد به مصالحه ای عمده، نظير وادار ساختن آقای احمدی نژاد به استعفا موافقت کند. برای اين منظور آيت الله خامنه ای بايد بگذارد حرکت و اقدامی، احتمالا به صورت يک رای عدم اعتماد در مجلس به اجرا گذاشته شود، که دوره دوم رياست جمهوری آقای احمدی نژاد را زودتر به پايان ميرساند.

XS
SM
MD
LG