شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران جعفر پناهی، کارگردان و فیلمساز مشهور ایرانی، را به پنج سال و یک ماه حبس تعزیری، مصادره تمامی اموال منقول و غیرمنقول، دو سال محرومیت از فعالیت در شبکه‌های اجتماعی، و دو سال ممنوعیت خروج از کشور محکوم کرد.
مصطفی نیلی، وکیل جعفر پناهی، با اعلام این خبر به وبسایت «امتداد» گفت این حکم به صورت غیابی و «بدون تعیین وقت رسیدگی» از سوی شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری صادر شده است.
او درباره چگونگی اطلاع از این حکم اضافه کرد: «هفته گذشته متوجه شدیم که حساب‌های بانکی آقای پناهی مسدود شده است. پس از مراجعه به شعبه اجرای احکام دادسرای فرهنگ و رسانه به محکومیت تازه ایشان پی بردیم.»
جعفر پناهی، کارگردان فیلم «یک تصادف ساده» و برنده نخل طلای جشنواره کن، پس از کارزار اسکار برای این فیلم، اوایل فروردین امسال از مرز زمینی بازرگان به ایران بازگشت.
بازگشت این هنرمند به ایران در حالی بود که وی پیش‌تر به اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام»، با مصادیق «ساخت فیلم زیرزمینی و مسئله‌دار علیه حاکمیت»، حمایت از زندانیان سیاسی و اعتراضات، و حمایت از شعار «زن، زندگی، آزادی»، با حکم غیابی به یک سال حبس، دو سال ممنوعیت خروج از کشور و ممنوعیت عضویت در گروه‌ها و تشکل‌های سیاسی و اجتماعی محکوم شده بود.
وزارت امور خارجه آمریکا پیش‌تر در گزارش‌های حقوق بشری خود درباره ایران، به طور مشخص به محدودیت‌های اعمال‌شده علیه جعفر پناهی اشاره کرده و ممنوعیت خروج او از کشور و پیگرد قضایی به اتهام «تبلیغ علیه جمهوری اسلامی» را از نمونه‌های سرکوب آزادی بیان و فعالیت‌های هنری در ایران برشمرده است.
این وزارتخانه همچنین گزارش کرده است که جمهوری اسلامی با کنترل تولید و نمایش فیلم، سانسور آثار سینمایی، و تعقیب فیلمسازان منتقد، محدودیت‌های گسترده‌ای بر آزادی فعالیت‌های فرهنگی و هنری اعمال می‌کند.
وزارت خزانه‌داری آمریکا نیز پیش‌تر دو قاضی دادگاه انقلاب، ابوالقاسم صلواتی و محمد مقیسه، را به دلیل نقش آنها در مجازات شهروندان به علت استفاده از آزادی بیان و تجمع تحریم کرده بود.
این وزارتخانه هنگام اعلام تحریم‌ها در بهمن ۱۳۹۸ تصریح کرد که هنرمندان ایرانی، از جمله فیلمسازان و شاعران، به دلیل محتوای آثارشان با اتهام‌هایی مانند «تبلیغ علیه نظام» و «اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی» محاکمه شده‌اند.