نهادهای حقوق بشری از تداوم و تشدید نقض حقوق زنان در ایران در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ میلادی (دی ۱۴۰۴ تا خرداد ۱۴۰۵) خبر دادهاند. بر اساس این گزارشها، در این دوره صدها زن در جریان اعتراضات و عملیات امنیتی کشته یا بازداشت شدهاند و همزمان احکام سنگین، از جمله اعدام، حبس و شلاق، علیه دهها فعال زن صادر شده است. همچنین آمارها از افزایش موارد زنکشی و ادامه اجرای احکام اعدام زنان در زندانهای ایران حکایت دارد.
سازمان حقوق بشری ههنگاو روز سهشنبه ۱۶ تیر ۱۴۰۵ با انتشار گزارشی اعلام کرد که در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ (دی ۱۴۰۴ تا خرداد ۱۴۰۵) دستکم ۹ زن اعدام، حدود پنجهزار زن بازداشت، ۴۵ زن قربانی زنکشی، و دستکم ۲۵۰ زن نیز در جریان اعتراضات دی جان خود را از دست دادهاند. این گزارش همچنین از صدور احکام اعدام، حبس و شلاق برای دهها فعال زن و جانباختن پنج زن پیشمرگه و گریلا در حملات نظامی خبر میدهد.
بر اساس آمار ههنگاو، در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ (دی ۱۴۰۴ تا خرداد ۱۴۰۵) حکم اعدام دستکم ۹ زن در زندانهای مختلف ایران اجرا شده است. از این تعداد، پنج نفر از شهروندان ترک بودهاند. هفت زن با اتهام قتل عمد و دو نفر با اتهامهای مرتبط با جرایم مواد مخدر اعدام شدهاند. بیشترین موارد اجرای احکام اعدام زنان در زندانهای استانهای آذربایجان شرقی، اصفهان و قزوین ثبت شده است.
این گزارش همچنین از تشدید برخوردهای قضایی با فعالان زن خبر میدهد. بر اساس اطلاعات منتشرشده، دستکم چهار فعال زن به نامهای مریم هداوند، ارغوان فلاحی، مهناز چهاردولی و بیتا همتی به اعدام محکوم شدهاند، هرچند حکم اعدام بیتا همتی نقض شده و پرونده او در انتظار رسیدگی مجدد است. سه نفر از این زنان از بازداشتشدگان اعتراضات دی هستند. علاوه بر این، دستکم ۴۴ فعال زن در مجموع به ۲۱۱ سال و پنج ماه حبس تعزیری، سه فعال زن به ۱۷۹ ضربه شلاق و چهار نفر دیگر به ۱۴ سال حبس تعلیقی محکوم شدهاند.
ههنگاو اعلام کرده است که بازداشت حدود پنج هزار زن را در این بازه زمانی ثبت کرده، اما به دلیل محدودیتهای اینترنت و شرایط امنیتی، تنها هویت ۳۶۸ نفر از آنان را احراز کرده است. بر اساس این گزارش، در میان افراد شناساییشده، ۲۹ زن بهایی، ۷۰ زن کرد، ۵۰ زن لر، ۱۹ زن گیلک، ۱۲ زن بلوچ، ۱۱ زن ترک، ۹ دانشجو و ۸ معلم حضور دارند. همچنین بازداشت دستکم ۲۳ دختر زیر ۱۸ سال نیز ثبت شده است.
در بخش دیگری از گزارش، ههنگاو از ثبت دستکم ۴۵ مورد زنکشی در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ (دی ۱۴۰۴ تا خرداد ۱۴۰۵) خبر داده است. بر اساس این آمار، پنج مورد از این قتلها با انگیزههای موسوم به «ناموسی» و ۲۷ مورد بر اثر اختلافات خانوادگی رخ داده است. استان تهران با ۱۶ مورد بیشترین آمار زنکشی را داشته و پس از آن سیستان و بلوچستان با شش مورد و فارس با چهار مورد قرار دارند. این گزارش میگوید بیشتر قربانیان توسط نزدیکترین اعضای خانواده، از جمله همسر، همسر سابق، پدر یا برادر خود کشته شدهاند.
بر اساس این گزارش، نهال قلندری از خرمآباد و فائزه افشاری از سمیرم نیز در جریان شادیهای خیابانی پس از اعلام خبر مرگ علی خامنهای، در روزهای ۹ و ۱۰ اسفند، بر اثر شلیک مستقیم نیروهای حکومتی کشته شدند.
ههنگاو همچنین اعلام کرده است که در این دوره زمانی، سه زن پیشمرگه احزاب کردستان ایران و دو زن عضو نیروهای گریلای پژاک در حملات موشکی و پهپادی سپاه پاسداران و نیز درگیریهای مسلحانه با نیروهای این نهاد جان باختهاند.
بخش دیگری از گزارش به اعتراضات دی ۱۴۰۴ اختصاص دارد. بر اساس آمار ههنگاو، دستکم ۲۵۰ زن و ۲۵ دختر زیر ۱۸ سال در جریان این اعتراضات با شلیک مستقیم نیروهای حکومتی کشته شدهاند. این سازمان تاکنون هویت ۲۰۶ زن و ۱۹ دختر را احراز کرده است. بیشترین شمار زنان جانباخته در استانهای تهران، اصفهان، البرز، گیلان و خراسان رضوی ثبت شده و در میان قربانیان، دستکم ۲۲ دانشجو، دو معلم و هفت نفر از کادر درمان حضور داشتهاند.
ههنگاو در پایان این گزارش نسبت به افزایش بازداشت زنان، صدور احکام سنگین و تداوم خشونت علیه آنان ابراز نگرانی کرده و وضعیت حقوق زنان در ایران را وخیم توصیف کرده است. این سازمان معتقد است که فشار بر زنان و فعالان حقوق زنان پس از جنبش «زن، زندگی، آزادی» افزایش یافته و سیاستهای تبعیضآمیز جمهوری اسلامی همچنان به نقض گسترده حقوق زنان دامن میزند.
در سالهای اخیر، نهادهای حقوق بشری بارها نسبت به افزایش فشارهای امنیتی و قضایی علیه زنان در ایران، بهویژه پس از اعتراضات «زن، زندگی، آزادی»، هشدار دادهاند. این نهادها همچنین از رشد آمار زنکشی، تشدید برخورد با فعالان حقوق زنان و صدور احکام سنگین علیه معترضان زن به عنوان بخشی از روند فزاینده نقض حقوق زنان در ایران یاد کردهاند.