با بازگشت نسبی اینترنت بینالملل در ایران، پرونده «اینترنت پرو» نهتنها بسته نشده، بلکه وارد مرحله تازهای از بلاتکلیفی مشترکان شده است. کاربرانی که در دوران قطع و اختلال شدید اینترنت، بستههای گرانقیمت «پرو» خریدند، اکنون میپرسند اگر اینترنت عادی برگشته، تکلیف پول پرداختشده چه میشود؟
پاسخ اپراتورها، دستکم بر اساس پیگیری رسانههای داخلی، روشن اما برای کاربران قانعکننده نیست. «پولی برنمیگردد.»
همراه اول گفته مشترک میتواند سرویس پرو را غیرفعال و از بستههای عادی استفاده کند، اما «راهی برای عودت وجه نیست». این اپراتور گفته سرویس تا یک سال فعال میماند و اگر دوباره اینترنت بینالملل محدود شود، کاربر اشتراک خود را از دست نمیدهد.
ایرانسل نیز پاسخ مشابهی داده و گفته امکان پسدادن اینترنت پرو وجود ندارد و کاربر فقط میتواند آن را موقتاً غیرفعال کند.
رایتل حتی سختگیرانهتر پاسخ داده و گفته کاربر باید از بسته خریداریشده استفاده کند و در صورت غیرفعالسازی، اتصال دوباره آن نیازمند بررسی است.
اینترنت پرو در جریان قطع چندماهه اینترنت بینالملل و با عنوان دسترسی ویژه برای کسبوکارها معرفی شد؛ اما خیلی زود به نماد «اینترنت طبقاتی» تبدیل شد.
گزارشها میگویند هر گیگ این سرویس حدود ۴۰ هزار تومان فروخته شد و بستههای ۵۰ گیگابایتی آن حدود دو میلیون تومان قیمت داشت؛ در حالی که در بازار غیررسمی، همان دسترسی با قیمتهایی چند برابر دستبهدست میشد.
محمد سرافراز، عضو شورای عالی فضای مجازی در گفتگو با روزنامه شرق گفته بود تجهیزات محدودسازی و قطع اینترنت از چین خریداری شده و «اپراتورهای متصل به سیستمهای حاکمیتی» در پشت پرده تصویب و اجرای اینترنت پرو نقش داشتهاند. به گفته او، همان سازوکاری که اینترنت را برای عموم مردم محدود کرده، برای برخی ذینفعان به فرصتی برای فروش دسترسی گرانقیمت تبدیل شده است.
مسئله امروز فقط پسندادن پول چند بسته اینترنت نیست. پرسش اصلی این است که چه نهادی بابت قطع اینترنت، فروش دسترسی گران، تبعیض در دسترسی، بازار سیاه و بلاتکلیفی کاربران پاسخگو خواهد بود. کاربر ایرانی در این پرونده، هم زمان قطع اینترنت هزینه داده، هم برای دسترسی حداقلی پول بیشتر پرداخت کرده، و اکنون هم برای دریافت پاسخ روشن، میان اپراتور، رگولاتور و نهادهای قضایی سرگردان مانده است.