کریس رایت، وزیر انرژی ایالات متحده، یکشنبه ۲۰ اردیبهشت گفت فشار اقتصادی آمریکا بر رژیم ایران بهطور قابلتوجهی در حال افزایش است، و واشنگتن از ابزارهای مالی و اقتصادی مختلفی برای وادار کردن جمهوری اسلامی به بازگشت به میز مذاکره استفاده میکند.
آقای رایت در گفتوگو با برنامه «فیس د نیشن» شبکه خبری «سیبیاس» گفت حکومت ایران نهتنها بخش مهمی از درآمدهای صادراتی خود را به دلیل محاصره دریایی آمریکا از دست داده، بلکه عملیات «خشم اقتصادی» داراییهای رهبران سپاه پاسداران در خارج از کشور را نیز هدف قرار داده است.
او گفت: «هماکنون فشار اقتصادی بر [رژیم] ایران بهشدت در حال افزایش است.» وزیر انرژی آمریکا افزود که دولت ایالات متحده در حال «جمعآوری و مسدود کردن پولهایی» است که «فرماندهان فاسد سپاه پاسداران» در خارج از ایران پنهان کردهاند.
به گفته آقای رایت، هدف از این اقدامات، افزایش فشار بر رهبران رژیم ایران و ایجاد انگیزه برای ورود به مذاکرات است. او گفت: «ما فشار اقتصادی بر رهبران ایران را افزایش میدهیم تا انگیزه آنها برای آمدن به پای میز مذاکره بیشتر شود.»
اظهارات وزیر انرژی آمریکا در حالی مطرح میشود که دولت رئیس جمهوری آمریکا، دونالد ترامپ، طی هفتههای اخیر کارزار «فشار حداکثری» علیه رژیم ایران را تشدید کرده است.
مقامات آمریکایی میگویند این سیاست شامل محاصره صادرات نفت از ایران، محدود کردن شبکههای مالی وابسته به سپاه پاسداران، و هدف قرار دادن داراییهای خارجی مقامهای جمهوری اسلامی است.
بر اساس گزارشها، کاهش صادرات نفت از ایران و محدودیت در ذخیرهسازی نفت خام، حکومت ایران را ناچار کرده بخشی از تولید نفت خود را کاهش دهد. برخی مقامهای آمریکایی میگویند ادامه این روند میتواند فشار بیشتری بر اقتصاد ایران وارد کند.
دولت آمریکا بارها تأکید کرده است که هدف اصلی این فشارها جلوگیری از دستیابی رژیم ایران به سلاح هستهای و محدود کردن توانایی تهران برای تأمین مالی گروههای نیابتی و فعالیتهای تنشزای منطقهای است.
آقای رایت در بخش دیگری از این مصاحبه به موضوع اورانیوم با غنای بالا در ایران اشاره کرد و گفت نحوه انتقال یا خارجسازی این مواد از تأسیسات هستهای در ایران «هنوز نهایی نشده است.»
وزیر انرژی آمریکا گفت اورانیوم ۶۰درصد غنیشده در ایران بالاتر از هر گونه استفاده غیرنظامی غنیشده و گفت جمهوری اسلامی درباره صلحآمیز بودن برنامه هستهای خود دروغ گفته و بهدنبال سلاح هستهای بوده است.
آقای رایت توضیح داد که وزارتخانه تحت مدیریت او، به دلیل در اختیار داشتن تخصص هستهای ایالات متحده، نقش اصلی را در هرگونه عملیات احتمالی مرتبط با مواد هستهای در ایران ایفا خواهد کرد.
او گفت: «تخصص هستهای در ایالات متحده در وزارتخانه من قرار دارد. کارشناسان ما آماده هستند، تحولات ایران را زیر نظر داشتهاند، و در گفتوگوها درباره نحوه مدیریت این مواد مشارکت داشتهاند.»
با این حال، آقای رایت افزود که اگر آژانس بینالمللی انرژی اتمی مسئولیت انتقال این مواد را بر عهده بگیرد، واشنگتن نیز از آن حمایت خواهد کرد. او گفت: «اگر این مواد توسط آژانس بینالمللی انرژی اتمی خارج شود، آن هم قابل قبول است.»
اظهارات وزیر انرژی آمریکا در شرایطی مطرح میشود که دولت پرزیدنت ترامپ همچنان تأکید میکند رژیم ایران نباید به توانایی تولید سلاح هستهای دست یابد. مقامهای آمریکایی میگویند یکی از نگرانیهای اصلی، سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده جمهوری اسلامی و جلوگیری از استفاده احتمالی از آن در برنامه تسلیحاتی است.