مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی تازه درباره وضعیت برق در تابستان ۱۴۰۵ هشدار داده است که با وجود بهبود نسبی ظرفیت تولید، ناترازی برق همچنان پابرجاست و خطر خاموشی، بهویژه در ساعات شب، جدی است.
بر اساس برآورد دفتر مطالعات انرژی، صنعت و معدن این مرکز، در سناریوی واقعبینانه، ناترازی برق در زمان اوج مصرف تابستان به حدود ۱۳.۶ هزار مگاوات میرسد.
در این سناریو، توان تأمین همزمان شبکه حدود ۶۸.۴ هزار مگاوات و تقاضای برق بیش از ۸۱ هزار مگاوات برآورد شده است.
مرکز پژوهشها در سناریوی خوشبینانه نیز کسری حدود ۱۰ هزار مگاواتی و در سناریوی بدبینانه، ناترازی نزدیک به ۱۸.۷ هزار مگاواتی را محتمل دانسته است.
نکته مهم گزارش، وابستگی بخشی از کاهش ناترازی روزانه به برق خورشیدی است. ظرفیت تجدیدپذیرها نسبت به سال گذشته افزایش یافته، اما تولید خورشیدی در شب از مدار خارج میشود.
به همین دلیل، اگر مدیریت مصرف، ذخیرهسازی انرژی و کنترل پیک شبانه جدی نشود، امکان بازگشت خاموشیهای شبانه وجود دارد.
همزمان، توانیر نیز لحن هشدارها را تندتر کرده است. معاون هماهنگی توزیع شرکت توانیر اعلام کرده در صورت رعایت نکردن الگوی مصرف و بیتوجهی به هشدارهای صادرشده، برق مشترکان بدمصرف اداری، تجاری و خانگی بدون تشریفات و اغماض قطع خواهد شد. او گفته هر مشترکی که با مصرف غیرمتعارف، پایداری شبکه را به خطر بیندازد، با برخورد فوری مواجه میشود.
این هشدارها نشان میدهد سیاست فعلی وزارت نیرو، ترکیبی از کنترل مصرف، فشار بر مشترکان پرمصرف و اتکا به ظرفیت تازه خورشیدی است؛ اما مسئله اصلی همچنان پابرجاست و رشد مصرف از رشد ظرفیت پایدار تولید جلوتر است.
در سالهای گذشته، ناترازی برق ابتدا با محدودیت برای صنایع مدیریت میشد، اما از ۱۴۰۳ خاموشیها به بخش خانگی هم رسید و در ۱۴۰۴ قطعیها زودتر از معمول آغاز شد. اکنون گزارش مرکز پژوهشها میگوید اگر مدیریت بار بهموقع اجرا نشود، تابستان ۱۴۰۵ نیز میتواند دوباره به فصل خاموشی تبدیل شود.