در حالی که بهار امسال نسبت به سال گذشته خنکتر بوده، رئیس سازمان هواشناسی ایران هشدار داده که تابستان پیشرو گرمتر از میانگین بلندمدت خواهد بود و موجهای گرمایی از مناطق مختلف کشور عبور خواهد کرد؛ هشداری که در کنار کاهش منابع آب، بحران تابستان را جدیتر میکند.
سحر تاجبخش، رئیس سازمان هواشناسی، گفته است میانگین دمای کشور در بهار امسال حدود دو درجه کمتر از بهار سال گذشته بوده، اما پیشبینیها از تابستانی گرمتر از نرمال و عبور موجهای گرما از مناطق مختلف ایران حکایت دارد.
او تأکید کرده استانهای تهران، مرکزی، همدان، مشهد و بخشهایی از دامنه جنوبی البرز با محدودیت منابع آب و شرایط نامناسب بارشی روبهرو هستند.
اما بحران آب فقط نتیجه پیشبینی یک تابستان گرم نیست. گزارشهای ماههای گذشته نشان میدهد کمآبی در برخی مناطق، بهویژه تهران، ریشهایتر و ساختاریتر از آن است که با چند بارش بهاری جبران شود.
در ۲۶ فروردین، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان تهران گفته بود پایتخت وارد ششمین سال خشکسالی شده و سدهای تأمینکننده آب تهران در وضعیت شکننده قرار دارند. در همان گزارش آمده بود که با وجود بهبود نسبی بارش در سطح کشور، بارشهای استان تهران حدود ۳۵ درصد کاهش یافته است.
در ۱۵ اردیبهشت، تابناک در گزارشی نوشت تهران برای شرایط پایدار آبرسانی سالانه به حدود ۲۸۰ میلیمتر بارندگی نیاز دارد، اما در پنج سال گذشته میانگین بارشها کمتر از این مقدار بوده و در سال آبی گذشته به حدود ۱۶۰ میلیمتر رسیده است.
در ۲۲ اردیبهشت نیز عیسی بزرگزاده، سخنگوی صنعت آب، گفت تهران با تنش شدید آبی روبهروست، سدهای تهران به حجم مرده رسیدهاند و بارندگیهای اخیر نتوانستهاند این وضعیت را جبران کنند. او تأکید کرده بود که تهران برای عبور از تابستان به کاهش ۱۰ تا ۱۵ درصدی مصرف آب نیاز دارد.
در همدان نیز بحران از سطح هشدار عبور کرده و وارد زندگی روزمره شهروندان شده است. یکی از شهروندان همدانی که با صدای آمریکا گفتوگو کرده، میگوید از اواخر فروردین، قطع آب در ساعات پایانی شب در بخشهایی از شهر آغاز شده و این روند همچنان ادامه دارد. به گفته او، در مناطق مختلف همدان، آب بهصورت چرخشی از ساعتهای پایانی شب تا صبح روز بعد قطع میشود، اما این قطع آبها بدون اطلاع قبلی و بدون جدول زمانبندی مشخص انجام میگیرد.
او میگوید مدیریت مصرف آب در دستور کار مقامهای استان همدان قرار گرفته، اما نبود اطلاعرسانی دقیق باعث شده شهروندان نتوانند برای نیازهای روزانه خود برنامهریزی کنند.
به این ترتیب، ایران با هشداری خطرناک وارد تابستان میشود. بهار در برخی شاخصها بهتر از سال گذشته بوده، اما خشکسالی چندساله، افت ذخایر سدها، افزایش دما و مصرف بالا، فشار بر منابع آب را کم نکرده است. هشدار امروز فقط یک پیشبینی هواشناسی نیست؛ نشانه نزدیک شدن همزمان موج گرما، تنش آبی و مدیریت اضطراری مصرف در چند استان کلیدی است.