هفت سال بعد از خروج قطر از سازمان کشورهای صادرکننده نفت، امارات نیز به صورت ناگهانی اعلام کرده از اول ماه مه از اوپک خارج میشود.
امارات در سالهای گذشته ۱۵۰ میلیارد دلار در حوزه نفت سرمایهگذاری کرده و ظرفیت تولید روزانه ۵ میلیون بشکه نفت را دارد. اما تعهد این کشور به کاهش تولید نفت در چهارچوب توافق اوپک و کشورهای همپیمان به رهبری روسیه باعث شده بود این کشور سطح تولید روزانه نفت را زیر ۳.۵ میلیون بشکه نگه دارد.
آمارهای اوپک نشان میدهد در ماه گذشته حملات جمهوری اسلامی به این کشور و انسداد تنگه هرمز باعث شد تولید نفت امارات حتی به زیر دو میلیون بشکه سقوط کند.
با خروج امارات از ائتلاف اوپک و کشورهای همپیمان، سهم این کشورها از تولید جهانی نفت از حدود ۵۰ درصد به ۴۵ درصد کاهش خواهد یافت.
خبرگزاری رویترز از قول منابع آگاه گزارش داده که خروج ناگهانی امارات، سومین تولیدکننده بزرگ نفت اوپک، از این سازمان برای دیگر کشورهای عضو «شوکهکننده» بوده، اما انتظار نمیرود دیگر همقطاران امارات، خصوصاً عراق که دومین تولیدکننده بزرگ نفت اوپک بعد از عربستان است، نیز اقدام مشابهی انجام دهند.
پیشتر و در پی خروج قطر از اوپک در ژانویه ۲۰۱۹، آنگولا و اکوادور نیز به ترتیب در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۴ این سازمان را ترک کردند.
حدود شش دهه پیش، زمانی که امارات وارد این سازمان شد، سهم اعضای اوپک از تولید جهانی نفت حدود ۵۰ درصد بود، اما اکنون به زیر ۳۰ درصد کاهش یافته و با خروج امارات از این سازمان، عملاً به یک چهارم افت خواهد کرد.
اوپک طی دهههای گذشته نقش چشمگیری در تنظیم عرضه و تقاضای جهانی نفت برای تثبیت قیمتها داشته و خصوصاً بعد از سقوط قیمت نفت در اواسط دهه ۲۰۱۰، اعضای این سازمان همراه با روسیه و کشورهای همپیمان نقش مهمی تنظیم بازارها داشتند.
البته ضربه سهمگین جمهوری اسلامی به صادرات نفت کشورهای عرب حوزه خلیج فارس طی دو ماه گذشته، همچنین انتقادهای دونالد ترامپ از سازمان اوپک و حتی تهدید به تحریم آنها به خاطر کاهش تولید و بالا نگه داشتن قیمت نفت نیز احتمالاً در تصمیم امارات نقش داشته؛ خصوصا اینکه این کشور طی سالهای گذشته روابط نزدیکتری با آمریکا داشته و اسرائیل را نیز به رسمیت شناخته است.
از طرفی، عرصه سیاست و رقابت با عربستان را نیز نباید فراموش کرد. امارات مواضع متضادی با عربستان؛ بعنوان رهبر بلامنازع اوپک، در برخی حوزههای سیاسی و امنیتی، خصوصا مناقشه سودان، یمن و سومالی دارد.