لینکهای قابل دسترسی

یکشنبه ۱۰ اردیبهشت ۱۳۹۶ ایران ۲۱:۲۸

نظام سياسی ترکيه دموکراسی پارلمانی است.

از زمان تاسيس ترکيه نوين در سال ۱۹۲۳ سکولاريسم يکی از ارکان اساسی سياست آن کشور بوده اما در سال های اخير، گمانه زنی ها در خصوص افزايش حضور دين در عرصه اجتماعی و سياسی، همچنین گسترش اسلامگرایی افزايش يافته است.

عدالت و توسعه در سال ۲۰۰۱ تاسيس شد. بسياری از بنيانگذاران اين حزب از اعضای پيشين حزب اسلامگرای فضيلت بودند که در سال ۲۰۰۱ فعاليتش به علت منافات با اصول سکولار قانون اساسی ترکيه غيرقانونی اعلام شد.

پيشينه سياسی رهبران عدالت و توسعه و نيز حمايت اين حزب از امکان پوشش اسلامی در مدارس و اماکن دولتی باعث شده تا منتقدان حزب عدالت و توسعه را حزبی اسلامگرا بخوانند که برنامه هايی پنهان برای افزايش گسترده حضور دين در ترکيه دارد.

اما رهبران اين حزب خود را محافظه کار و دموکرات معرفی می کنند و تاکيد دارند تمايلات مذهبی شان جنبه فرهنگی و اجتماعی دارد و به هيچ وجه به دخالت دين در دولت نمی انجامد.

دکتر مراد سومر، استاد دانشگاه کوج، معتقد است هر چند هويت اسلامی حزب عدالت و توسعه را نمی توان ناديده گرفت اما اين امر به معنی تمايل به استقرار نظامی همچون حکومت جمهوری اسلامی ايران نيست و اضافه می کند: «اسلامگرايی از نوع حکومت ايران در هيچ جای جهان محبوبيت ندارد و قطعا اين ايدئولوژی نيست که حزب عدالت و توسعه به دنبالش باشد و در جامعه ترکيه هم طرفداران زيادی ندارد.»

ناظران معتقدند رهبران حزب حاکم ضمن حفظ هويت اسلامی بر اقتصاد آزاد و نيز ارتباط نزديک با جامعه جهانی توجه کرده اند و اين امر از عوامل پيروزی عدالت و توسعه در انتخابات ماه ژوئن امسال بود.

ابراهيم کلين، مشاور ارشد نخست وزير ترکيه، می گويد: «بخش مهمی از مبارزات انتخاباتی اردوغان بر خدمات اجتماعی و توسعه اقتصادی تاکيد می کرد. البته مسائلی از قبيل هويت و دموکراسی مطرح بوده اما موفقيت های اقتصادی موضوع اصلی بود.»

با توجه به موفقيت های اقتصادی ترکيه، هم اکنون رهبران آنکارا از نظام حاکم در آن کشور به عنوان الگوی مناسبی برای استقرار نظامی آزاد و دموکراتيک در کشورهای مسلمان ياد می کنند.

تحولات سياسی ماه های اخير در آفريقای شمالی و خاورميانه هم بيش از پيش دولت آنکارا را بر آن داشته تا از تحولات دموکراتيک در منطقه حمايت کند.

ناميک تن، سفير ترکيه در آمريکا، می گويد: «برای مردم در ميدان تحرير قاهره و ديگر نقاط خاورميانه که در پی عزت و خوشبختی هستند ترکيه مثالی عملی برای آينده است.»

نگاه ها به آينده است آينده رشد اقتصادی ترکيه و نيز سرنوشت اسلامگرايی در آن کشور. اکنون بايد منتظر ماند و ديد حزب عدالت و توسعه با افزايش قدرتش تا چه ميزان بر تعهدات دموکراتيک خود پايبند خواهد ماند.

XS
SM
MD
LG